Nằm lòng 4 triết lý khi đầu tư chứng khoán của huyền thoại Peter Lynch: Đúng thời điểm ắt sẽ thành công

Nguyễn Minh Hằng

Dưới đây là 4 bài học từ một huyền thoại trong ngành đầu tư chứng khoán Peter Lynch mà các nhà đầu tư chuyên nghiệp hoặc mới bắt đầu nhất định không thể bỏ qua.

Brian Glazer được biết đến là một chuyên gia tư vấn cấp cao thuộc lĩnh vực đầu tư chứng khoán. Ông đã dành nhiều năm để giúp đỡ các doanh nhân khác từ những điều cơ bản nhất. Và dưới đây chính là một số bài học được Brian Glazer tổng hợp và tóm tắt lại từ một huyền thoại trong ngành đầu tư chứng khoán Peter Lynch. 

Peter Lynch là một trong những nhà đầu tư chứng khoán thành công và nổi tiếng nhất mọi thời đại. Ông là cựu quản lý của Quỹ Magellan. Ở tuổi 33, Peter Lynch đã tiếp quản và điều hành quỹ trong vòng 13 năm, cho đến khi về nghỉ hưu ở tuổi 46.

Triết lý số 1: Kiến thức là sức mạnh

“Điều quan trọng nhất đối với tôi trên thị trường chứng khoán, hay bất kỳ ai cũng vậy, đó là biết bạn sở hữu những gì” - Peter Lynch, nhà quản lý danh mục vốn đầu tư nổi tiếng của Fidelity (Tập đoàn dịch vụ tài chính đa quốc gia của Mỹ).

Chia sẻ về những ngày giao dịch chứng khoán của mình tại Fidelity Investments, Brian Glazer cho biết, Peter Lynch lúc đó đã cho nhóm đầu tư của ông những lời khuyên vô cùng sáng suốt và uyên bác. Một điểm nổi bật của Peter Lynch đó là bề dày kinh nghiệm cũng như những kiến thức thị trường mà ông sở hữu. Những điều mà Peter Lynch nói đều là những điều cơ bản và thuần túy nhất, nhưng thực tế, hầu hết các nhà đầu tư lại đều bỏ qua.

Brian Glazer đặt ra một số câu hỏi với những nhà đầu tư chứng khoán như: Khi bạn đầu tư bằng cách mua cổ phiếu của một công ty nào đó, bạn có hiểu về phương thức hoạt động kinh doanh của công ty đó không? Công ty đó kiếm tiền bằng cách nào? hoặc Có lợi thế cạnh tranh trong lĩnh vực kinh doanh đang hoạt động hay không?

dau-tu-chung-khoan-1-1643020452.jpg
Khi đầu tư, bất cứ ai cũng cần trang bị cho mình những hiểu biết cơ bản về đối tượng mà mình lựa chọn

Theo đó, một công ty nghiên cứu đầu tư có trụ sở tại Chicago, có nhiệm vụ chuyên biên soạn và phân tích dữ liệu tài chính, cố phiếu và thị trường chung Morningstar đã thiết lập lên một điểm dữ liệu độc quyền có tên gọi là "hào kinh tế". Tại đây, họ nghiên cứu về các lợi thế khác biệt mà một công ty có được so với những đối thủ cạnh tranh, qua đó giúp công ty bảo vệ thị phần và lợi nhuận của mình.

Điều này đã chứng minh rằng, khi bước chân vào đầu tư, bất cứ ai cũng cần trang bị cho mình những hiểu biết cơ bản về đối tượng mà mình lựa chọn. Đồng thời, chúng ta cũng cần so sánh, đối chiếu chúng với các đối thủ khác để tìm ra cho mình sự lựa chọn tối ưu nhất.

Triết lý số 2: Không để cảm xúc chi phối

“Mọi người đều nói rằng họ là một nhà đầu tư dài hạn cho đến khi thị trường chứng khoán có những biến động lớn” - Peter Lynch.

"Biến động" là một thuật ngữ mà tờ nhật báo quốc tế Wall Street dùng để mô tả những chỉ số của thị trường chứng khoán được niêm yết trên các sàn giao dịch ở Hoa Kỳ như S&P 500 hoặc Chỉ số Trung bình Công nghiệp Dow Jones hay thậm chí một cổ phiếu riêng lẻ. 

Một nghiên cứu hàng năm của DALBAR - một công ty nghiên cứu đầu tư tại Boston - Mỹ cho thấy, trong năm 2018, các nhà đầu tư vào quỹ trung bình đã mất gấp đôi số tiền cho chỉ số S&P 500. 

dau-tu-chung-khoan-3-1643020452.jpg
Peter Lynch

Trong đời sống hàng ngày, cảm xúc con người sẽ giúp cuộc sống phong phú hơn - nhưng nó lại là bất lợi trong việc đầu tư. Nó khiến chúng ta có những suy nghĩ ngắn hạn và những kỳ vọng không thực tế về lợi nhuận ở hiện tại cũng như tương lai. Điều này có thể sẽ dẫn đến những sai lầm phổ biến trong đầu tư, cụ thể như:

- Trở nên hoang mang, vội vã bán cổ phiếu khi thấy khoản đầu tư không hiệu quả

- Danh mục đầu tư biến động, tăng doanh số dẫn đến khả năng tăng thêm chi phí đầu tư.

- Chờ đợi để có một khoản bù lỗ tương xứng, tuy nhiên, quyết định này đôi khi có thể dẫn đến thua lỗ nhiều hơn cũng như bỏ phí cơ hội cao vì bạn có thể phân bổ lại tiền ở nơi khác

Triết lý số 3: Đừng bỏ tất cả trứng vào cùng một giỏ

“Nếu bạn sở hữu cổ phiếu, điều này có nghĩa là bạn luôn phải trăn trở về nó” - Peter Lynch.

Trong đầu tư luôn luôn tồn tại cả rủi ro và không chắc chắn. Chính vì thế, đa dạng đầu tư là cách để chúng ta tìm đến sự cân bằng. Để giảm thiểu sự rủi ro, các nhà đầu tư cần cơ cấu tài sản một cách hợp lý, phân bổ vốn vào chứng khoán hay nhiều loại tài sản đầu tư có độ rủi ro khác nhau dựa trên những tỷ lệ đầu tư không giống nhau trên thị trường.

Một điều lý tưởng nhất mà bạn có thể thực hiện đó là không "rót vốn" vào các khoản đầu tư tương tự nhau quá nhiều, điều này cũng giống như nguyên tắc "đừng dồn tất cả trứng vào cùng một giỏ". Peter Lynch có quan điểm rất sâu sắc về điều này: "Nhiều người tìm thấy 10 cổ phiếu mình thực sự quan tâm và chọn mua 3 trong số đó. Nhưng, phần lớn 3 cổ phiếu đó luôn là sự lựa chọn sai lầm. Vì vậy, tôi thường chọn mua tất cả 10 cổ phiếu".

dau-tu-chung-khoan-1643020452.jpg
Trong đầu tư "đừng bỏ tất cả trứng vào cùng một giỏ"

Triết lý số 4: Mua thấp, bán cao

“Tôi nhận thấy rằng khi thị trường chứng khoán đi xuống và bạn mua các quỹ đầu tư một cách khôn ngoan, vào một thời điểm nào đó trong tương lai, bạn sẽ có được niềm vui” - Peter Lynch.

Khi đầu tư, đặc biệt vào thời điểm thị trường đi xuống có thể sẽ rất khó khăn. Vài năm về trước, Rob Arnott - một nhà quản lý danh mục đầu tư nổi tiếng tại PIMCO (Công ty quản lý đầu tư chuyên cung cấp giải pháp cho các tổ chức, chuyên gia tài chính và hàng triệu cá nhân trên toàn thế giới) đã từng đến và nối chuyện với Brian Glazer.

Trong cuộc trò chuyện, ông đã đưa ra quan điểm về cách các nhà đầu tư: Không mua cổ phiếu khi giá đắt và bán khi giá giảm. Điều này là hoàn toàn đúng! Chúng ta có thể hiểu rằng, các nhà đầu tư nên tìm cách để mua cổ phiếu với giá thấp và bán ra với giá cao hơn nhờ việc lợi dụng những biến động của thị trường.

Lời khuyên đầu tư khôn ngoan

Mỗi người trước khi đưa ra một quyết định nào đó nên cân nhắc đến việc sử dụng kiến thức, chứ không nên để cảm xúc chi phối. Đồng thời đa dạng hóa danh mục đầu tư và mua thấp - bán cao. Đây chính là những nguyên tắc cốt lõi để có thể biến thời điểm khủng hoảng của nhiều người thành cơ hội tốt cho chính mình.