Tìm hiểu về cát trắng và những ứng dụng trong cuộc sống

Tạ Thị Thuỷ Tiên

Cát trắng hay còn gọi là cát thạch anh là loại cát được sử dụng rộng rãi, phổ biến trong cuộc sống, nhất là trong công trình xây dựng, sản xuất công nghiệp.

Khái quát về cát trắng

Cát trắng tự nhiên là vật liệu có nguồn gốc tự nhiên bao gồm hạt đá, khoáng vật mịn và nhỏ, thành phần chính là SiO2, chính vì thế cát trắng hay còn được gọi là cát Silic hay cát thạch anh.

Cát trắng có trong tự nhiên thường lẫn với hoa lá, bùn, cây cỏ... nên cần được làm sạch, sàng lọc trước khi đưa vào sử dụng. Được biệt, Việt Nam là một trong những nơi có trữ lượng cát trắng lớn nhờ đường bờ biển dài. 

cattranghatto0102mm-1586518093-1651257600.jpg
Cát trắng tự nhiên là vật liệu có nguồn gốc tự nhiên

Ưu điểm của cát trắng tự nhiên

  • Không độc hại: Cát trắng tự nhiên với những thành phần lành tính, không độc hại, an toàn với người sử dụng
  • Không bụi: Cát trắng có ở mọi nơi, kết cấu không dễ bị xâm nhập, dễ dàng làm sạch trước khi đưa vào sử dụng.
  • Không cần rửa qua: Cát trắng khó bị độn, không bám dính, dễ dàng làm sạch hoặc có thể sử dụng ngay mà không cần rửa qua
  • Không gây kích ứng: Bề mặt cát là các thành phần lành tính, không độc hại, không gây kích ứng khi tiếp xúc, an toàn với cả làn da trẻ nhỏ
  • Nguồn gốc rõ ràng: cát trắng là vật liệu tự nhiên, có thể sản xuất cát bằng phương pháp lò luyện.
153159baoxaydung-image001-1586525196-1651257600.jpg
Cát trắng tự nhiên với những thành phần lành tính

Nguồn gốc cát trắng

Các loại cát trắng được tìm thấy nhiều ở vùng khí hậu cận nhiệt đới, vùng duyên hải nhiệt đới, do ảnh hưởng từ quá trình đá vôi bị xói mòn, có thể chứa các tạp chất từ mai (vỏ) các loài động vật di cư hoặc từ các rạn san hô.

Tiêu chuẩn của cát trắng trong xây dựng, thi công công trình

Tên sản phẩm: Cát trắng

Trọng lượng riêng: 1400kg/1m3

Màu sắc: trắng nhẹ

Kích cỡ hạt: to, đều

Xuất xứ: Việt Nam

Ứng dụng của cát trắng

  • Cát trắng với nhiều ưu điểm vượt trội, tính ứng dụng cao trong cuộc sống
  • Dùng làm vữa xây: Hỗn hợp xi măng và cát trắng với độ kết dính cao, phù hợp dùng làm vật liệu cho các công trình xây tường rào, đúc chậu và các công trình xây dựng khác.
  • Làm thuỷ tinh: Cát trắng là nguyên liệu chính trong sản xuất bóng thuỷ tinh với ứng dụng rộng rãi trong cuộc sống như làm bóng đèn, vật dụng thuỷ tinh... 
48593219557-0f70e135d9-c-1586524526-1651257600.jpg
Cát trắng là nguyên liệu chính trong sản xuất bóng thuỷ tinh

Cát thạch anh cũng là một trong những nguyên liệu phổ biến trong sản xuất thuỷ tinh, được ứng dụng nhiều trong cuộc sống. Nhờ khả năng không bị ăn mòn, không hút ẩm nên cát thạch anh có thể sản xuất ra loại thuỷ tinh tiêu chuẩn. SiO2 là thành phần chủ yếu trong thuỷ tinh, có trong cát thạch anh. Độ tinh khiết, độ bền, màu sắc của thuỷ tinh chịu ảnh hưởng từ thành phần này. Bên cạnh đó, nhờ khả năng tạo ra độ bóng kính, cát thạch anh còn là vật liệu chính trong sản xuất sản phẩm thuỷ tinh cao cấp. Ứng dụng của cát thạch anh trong sản xuất các sản phẩm dùng trong xây dựng, cửa kính ô tô, thuỷ tinh đựng đồ ăn, thuỷ tinh gia cường, thuỷ tinh cách nhiệt, dụng cụ khoa học, ống nghiệm, màn hình CRT, đèn huỳnh quang...

  • Làm vật dụng trang trí: Cát trắng dùng làm vật trang trí trong hồ cá, tiểu cảnh bên trong không gian nhà ở, hồ thuỷ sinh nhân tạo...
  • Lọc nước: Cát trắng thạch anh trong tự nhiên có thể dùng trong ngành công nghiệp lọc nước, xử lý nước sinh hoạt, nước thải, giếng khoan. Cát sạch có thể dùng để lọc cặn bẩn, tạp chất trong nước sinh hoạt. Cát trắng thạch anh không bị phân huỷ khi tiếp xúc trực tiếp với các chất hữu cơ, dung môi, axit, làm vật liệu lọc nước phù hợp, an toàn, thân thiện. Cát thạch anh có bề mặt góc cạnh, kích thước đều, nhỏ, diện tích tiếp xúc lớn nên có khả năng kết tủa, giữ lại các tạp chất không tan trong nước, từ đó lọc nước và loại bỏ mùi hôi. 
  • Ứng dụng trong công nghiệp đúc khuôn: Cát với khả năng chịu nhiệt tốt, chỉ nóng chảy ở nhiệt độ gần 2000 độ C, tốc độ nhãn nở dưới tác động của nhiệt độ thấp, tạo ra khuôn và lõi ổn định, cứng cáp, chịu được nhiệt khi rót kim loại. Ứng dụng của cát thạch anh trong việc sản xuất các công cụ đúc kim loại theo hình dạng mong muốn. Bên cạnh đó, độ tinh khiết của cát thạch anh còn giảm tốc độ đóng rắn của kim loại bên trong khối đúc, giảm sự tương tác của các chất xúc tác gây ra phản ứng phụ.
  • Ứng dụng trong ngành công nghiệp hoá chất: Cát với vai trò quan trọng trong ngành công nghiệp hoá chất. Dùng than cốc để khử SiO2 thành kim loại silic trong lò hồ quang. Silic là thành phần chủ chốt trong các hoá chất như gel silic, natri silicat, silic tetraclorua... ứng dụng trong sản xuất chất tẩy rửa công nghiệp, sản xuất sợi quang, loại bỏ tạp chất trong đồ uống pha, dầu ăn. 
01f155ec7bc46f04b941451784054436-1586525123-1651257600.jpg
Cát trắng dùng làm vật trang trí trong hồ cá

Cát thạch anh trắng không phản ứng với các loại hoá chất, không bị hoà tan, không phản ứng tạo ra các chất độc hại nên thân thiện với sức khỏe con người. Với hình dạng, kích thước hạt đều nhau nên cát thạch anh có thể tạo màng kết tủa các cặn bẩn trong nước nhưng không gây tắc máy lọc như cát vàng. Bên cạnh đó, sở hữu nhiều hình dạng, kích thước phong phú nên sử dụng cát thạch anh phù hợp với nhiều thiết bị, máy lọc, bể lọc khác nhau. Thành phần sắt bên trong cát thạch anh có thể hấp thụ các kim loại nặng, loại bỏ được các kim loại này ra khỏi nguồn nước tự nhiên, giúp lọc nước.

  • Ứng dụng sản xuất sơn và sơn phủ

Với độ tinh khiết cao, độ bóng tốt và kích thước nhỏ, đều đặn, cát thạch anh có thể tăng độ phản chiếu, độ sáng, độ nhất quán cho màu sắc của sơn dùng trong kiến trúc. Từ dó, đảm bảo chất lượng của sơn, độ bền, độ giữ màu, khả năng chống mốc, bụi bẩn, nứt nẻ do ảnh hưởng từ điều kiện khí hậu, thời tiết phức tạp.

Bên cạnh đó cát thạch anh trơ về mặt hoá học nên sử dụng sơn phủ có thành phần cát thạch anh thu về sản phẩm có ưu điểm chống mài mòn, ăn mòn tốt, ứng dụng trong sơn phủ lên bề mặt thuyền, đáy tàu…

Hy vọng những thông tin về nguồn gốc, ứng dụng cát trắng trong thực tiễn sẽ giúp quý khách hàng có thêm kiến thức bổ ích, giúp ích trong quá trình sử dụng, mua bán vật liệu này