Giá dầu tăng vọt giúp gã khổng lồ dầu mỏ lên “tầm cao mới”, Apple cay đắng mất vị trí dẫn dầu thị trường

Phạm Thị Lý

Saudi Aramco nhanh chóng vượt qua ông lớn công nghệ Apple để trở thành công ty được định giá cao nhất toàn cầu nhờ giá dầu tăng mạnh, tình trạng lạm phát và cổ phiếu công nghệ sụt giảm.

Theo Nhịp sống kinh tế, những yếu tố như giá dầu tăng vọt đã giúp Saudi Aramco - công ty xăng dầu và khí đốt tự nhiên quốc gia Arab Saudi được định giá 2,42 nghìn tỷ USD dựa trên giá cổ phiếu tại thời điểm đóng cửa thị trường. Ở một mặt khác, Apple được định giá 2,37 nghìn tỷ USD khi phiên giao dịch đóng ngày 11/5.

Giá trị của công ty có thể sẽ sớm thay đổi vì giá cổ phiếu xảy ra biến động. Tuy nhiên, diễn biến 11/5 cho thấy những xu hướng rộng hơn trong nền kinh tế thế giới.

Saudi Aramco soán ngôi cao nhất của Apple như thế nào?

Tháng qua đã ghi nhận giá cổ phiếu của Apple có xu hướng giảm. Bất chấp việc Apple báo cáo lợi nhuận tốt hơn trong quý I, thế nhưng giá cổ phiếu vẫn chìm xuống.

gia-dau-tang-vot-giup-ga-khong-lo-dau-mo-len-tam-cao-moi-apple-cay-dang-mat-vi-tri-dan-dau-thi-truong-1-1652455748.jpg
Giá trị vốn hóa của Aramco đã tăng lên rất nhiều

Trong khi đó, Saudi Aramco mới đây đã thông báo về lợi nhuận ròng tăng 124% trong năm ngoái. Công ty cho biết thu nhập ròng của họ đã tăng lên 110 tỷ USD năm ngoái so với 49 tỷ USD vào năm 2020 khi nền kinh tế toàn cầu dần hồi phục trở lại sau đại dịch Covid 19. 

Một trong những nhà xuất khẩu dầu thô hàng đầu thế giới - Saudi Aramco đã chịu những sức ép của việc tăng sản lượng vì cuộc xung đột giữa Nga Ukraine cũng như các biện pháp trừng phạt nhằm vào Nga khiến thị trường năng lượng toàn cầu chao đảo.

Vì giá dầu tăng vọt, giá trị vốn hóa thị trường của Saudi Aramco đã tăng lên rất nhiều. Kể từ năm ngoái, giá dầu đã tăng khoảng 60% nhờ nhu cầu cao hơn và thị trường lo ngại nguy cơ thắt chặt nguồn cung khi công suất bị hạn chế. Theo dự báo của một số ngân hàng đầu tư, giá dầu có thể đạt trung bình 120-135 USD mỗi thùng năm nay.

Theo lời cảnh báo của chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành Aramco Amin Nasser một phần do các yếu tố địa chính trị nên triển vọng của công ty dường như không chắc chắn.

“Chúng tôi tiếp tục cải thiện được việc tăng công suất sản xuất dầu thô, thực hiện chương trình mở rộng khí đốt và tăng công suất từ chất lỏng lên công suất hóa chất”, chủ tịch Nasser nói.

Ông thừa nhận vào năm ngoái rằng “điều kiện kinh tế đã cải thiện đáng kể”. Nhu cầu đối với dầu tăng lên và giá hồi phục từ mức thấp nhất năm 2000 do sự phục hồi mạnh mẽ năm ngoái.

Apple bị truất ngôi là do Trung Quốc?

Mới đây, công bố cho thấy Apple rơi xuống vị trí thứ 3, xếp sau các thường hiệu smartphone Trung Quốc. Sự thay đổi về vị thế xảy ra khi tình trạng suy giảm kinh tế nghiêm trọng xảy ra ở Trung Quốc cũng như các hạn chế Covid làm giảm chi tiêu của người dùng.

gia-dau-tang-vot-giup-ga-khong-lo-dau-mo-len-tam-cao-moi-apple-cay-dang-mat-vi-tri-dan-dau-thi-truong-2-1652455749.jpg
Ảnh minh họa

Theo hãng Counterpoint Research, trong quý đầu, doanh số bán smartphone ở Trung Quốc giảm 14%, gần với mức hồi năm Q1/2020 vì đại dịch.

Ngoài ra, so với quý trước tính đến tháng 3/2022, doanh số bán hàng của Apple đã giảm 23%. Năm ngoái, công ty đã đạt được tốc độ tăng trưởng nhanh chóng ở Trung Quốc, sau khi ra mắt iPhone 13. Đây là thông tin được đưa ra bởi Counter Research.

So với mức 21,7% trong quý trước, thị phần của Apple tại Trung Quốc hiện là 17,9%.

Hãng nghiên cứu Canalys đưa ra một thống kê mới đây cho thấy Apple đã tụt lại xuống vị trí thứ trong khi trước đó dẫn đầu thị trường Trung Quốc. 

So với quý trước, lượng xuất xưởng quý đầu tiên giảm 36%. Canalys không theo dõi doanh số bán hàng tới tay người dùng, mà theo dõi chuyến hàng của hãng sản xuất gửi đến các địa điểm bán lẻ.

Không phải là nạn nhân duy nhất nhưng dường như Apple lại chịu những ảnh hưởng nặng nề nhất.

Theo nhà phân tích cấp cao tại Counterpoint Research Ivan Lam, Apple suy giảm một phần là do tình hình suy thoái kinh tế của Trung Quốc. Điều này đã ảnh hưởng không nhỏ đến chi tiêu và túi tiền của người dùng.

So với Apple, các thương hiệu trong nước của Trung Quốc như Honor, Oppe, hay Vivo đang quay trở lại và tỏ ra vượt trội hơn dù năm ngoái bị iPhone 13 chèn ép. Về cơ bản, thị trường Trung Quốc vài tháng qua đã bị tác động bởi nhu cầu giảm theo mùa cũng như những bất ổn về nền kinh tế. 

Tôi không cho rằng dữ liệu qúy 2 sẽ cải thiện nhiều bởi lẽ mức độ sẵn sàng chi tiêu của người dùng vẫn tiếp tục chịu ảnh hưởng vì các đợt phong tỏa liên tục”, Lam khẳng định.

gia-dau-tang-vot-giup-ga-khong-lo-dau-mo-len-tam-cao-moi-apple-cay-dang-mat-vi-tri-dan-dau-thi-truong-3-1652455749.jpg
Ảnh minh họa

CNN tính toán rằng có ít nhất 27 thành phố ở khắp Trung Quốc bị phong tỏa toàn bộ. Điều này khiến 165 triệu người dân bị ảnh hưởng. Trung tâm tài chính lớn của Trung Quốc - Thượng Hải đã đóng cửa trong hơn 1 tháng qua. 

Nhiều doanh nghiệp buộc phải đóng cửa vì các hạn chế. Điều này giáng đòn mạnh vào triển vọng kinh tế của Trung Quốc.
Apple tại Trung Quốc không chỉ chịu thiệt hại vì nhu cầu yếu đi. Công ty cũng gặp những thách thức liên quan đến chuỗi cung ứng xuất phát từ việc Trung Quốc đóng cửa nhiều thành phố lớn.

Trong vài ngày hồi tháng trước khi thành phố áp đặt lệnh phong tỏa, nhà cung cấp chính cho Apple là Foxcom đã dừng sản xuất tại nhà máy ở Thâm Quyến. Nhà lắp ráp Iphone là Pegatron cũng phải đình chỉ hoạt động nhà máy ở Côn Sơn và Thượng Hải vào đầu tháng này.

Theo CEO Tim Cook, dịch Covid 19 ở Trung Quốc cũng như tình trạng thiếu chip càng đẩy các hạn chế tăng lên. Điều này ảnh hưởng tới doanh số quý tới của công ty từ 4-8 tỷ USD.

Vấn đề liên quan đến chuỗi cung ứng vẫn là vấn đề lớn ở Trung Quốc. Điều này sẽ gây nên những tác động đến tăng trưởng trong quý tới”, theo nhà phân tích của Wedbush Securities - Dan Ives.

Vào đầu tháng này, theo cảnh báo từ Canalys thì các hãng sản xuất smartphone trên thế giới sẽ đối mặt với sự không chắc chắn vì lệnh phong tỏa ở Trung Quốc, lạm phát rình rập và chiến tranh xung đột giữa Nga và Ukraine.