Giải pháp quy hoạch du lịch hướng đến sự phát triển vững bền 

Võ Thị Lệ Hằng

Trở lại "đường băng" sau hơn 2 năm oằn mình vì đại dịch, du lịch Việt Nam đang dần hồi sinh và tái tạo. Nhận định về việc mở cửa du lịch toàn diện từ ngày 15-3, nhiều chuyên gia cho rằng đây chính là thời điểm vàng để nền du lịch nước nhà "cất cánh". Nhưng liệu có phải là thời cơ vàng hay không thì còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong số đó phải kể đến tầm ảnh hưởng to lớn của việc đưa ra những giải pháp về quy hoạch du lịch. 

Lập quy hoạch với mục tiêu chính là xác định cơ sở định hướng phát triển du lịch cho những vùng, khu vực động lực, khu du lịch quốc gia và khu vực có tiềm năng để phát triển du lịch khác trong những quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh và những quy hoạch mang tính chất kỹ thuật, chuyên ngành khác có liên quan đến lĩnh vực du lịch; Điều hành, quản lý hoạt động phát triển du lịch, xây dựng nên những chương trình, kế hoạch để phát triển du lịch trung và dài hạn. 

giai-phap-quy-hoach-du-lich1-1650966352.jpg
Việt Nam chính là điểm đến lý tưởng trong mắt bạn bè quốc tế

Những giải pháp để thực hiện quy hoạch du lịch bao gồm: 

Giải pháp về phát triển sản phẩm - thị trường du lịch

Để ứng phó với tình hình du lịch trong nước ở giai đoạn mới cũng như cứu cánh phát triển nền kinh tế thì nhất thiết phải cơ cấu lại sản phẩm - thị trường du lịch, tập trung đến những thị trường trọng điểm, có chỉ tiêu cao và lưu trú dài ngày.

Trải qua hơn 2 năm oằn mình gồng gánh hệ lụy từ đại dịch Covid 19 thì thị trường du lịch đang dần phục hồi, cùng với việc hoàn thiện thể chế, chính sách phát triển thì du lịch cũng cần được đầu tư phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng để phục vụ cho nhu cầu. Ứng dụng công nghệ hiện đại và khoa học, công nghệ số vào môi trường du lịch,...Những doanh nghiệp du lịch cũng như những doanh nghiệp tạo ra sản phẩm cung ứng du lịch cũng cần tạo ra cho riêng mình những sản phẩm mới lạ, không đi theo lối mòn nhàm chán. Các sản phẩm được tạo ra phải chất lượng hơn, đánh được vào tâm lý du khách và đặc biệt là phải chinh phục khách hàng bằng con tim nhiều hơn. Nếu như trước đây chỉ cạnh tranh về mặt giá cả thì bây giờ phải nhanh chóng thay đổi và tập trung đặc biệt về "chất" sản phẩm.

giai-phap-quy-hoach-du-lich2-1650966385.jpg
Việt Nam sẵn sàng chào đón du khách ngay khi vừa có thông tin mở cửa du lịch trở lại

Ngoài ra, tập trung vào đào tạo nguồn nhân lực chuẩn để ngày càng nâng cao và thổi hồn vào sản phẩm giúp khách hàng có nhiều trải nghiệm ấn tượng. Hãy luôn làm việc bằng cả sứ mệnh của người làm nghề du lịch quảng bá hình ảnh, hãy luôn trân trọng khách hàng, có như thế thì khách hàng mới cảm nhận được sự tuyệt vời và sẵn sàng chi trả một khoản tiền nhiều hơn những gì mà họ nghĩ. 

Giải pháp về xúc tiến, quảng bá du lịch

Nhận thức về vai trò của du lịch, cụ thể là hoạt động xúc tiến du lịch đã được nâng dần lên và chuyển biến theo hướng tích cực đối với các cấp, các ngành và toàn xã hội. Quy mô và phạm vi hoạt động xúc tiến du lịch đã được mở rộng. Ngày càng cải thiện và nâng cao chất lượng hoạt động xúc tiến du lịch. Đội ngũ cán bộ thực hiện công tác xúc tiến du lịch ngày càng trưởng thành, nâng cao hơn về trình độ chuyên môn nghiệp vụ, đã có những đóng góp tích cực trong việc tham mưu cho các cấp để đưa ra được những chính sách và chương trình mang tính bước ngoặt, đột phá đối với hoạt động xúc tiến du lịch, nhằm thúc đẩy công tác xúc tiến từng bước đi vào nề nếp và chuyên nghiệp hơn.

giai-phap-quy-hoach-du-lich3-1650966407.jpg
Quy mô và phạm vi hoạt động xúc tiến du lịch đã được mở rộng

Trên cơ sở phân tích và đánh giá những cơ hội cũng như thách thức của tình hình nội địa và quốc tế, căn cứ quan điểm, mục tiêu và định hướng của ngành du lịch là nâng cao chất lượng, hiệu quả cũng như tính chuyên nghiệp của hoạt động quảng bá xúc tiến du lịch, cùng với đó nhằm triển khai thực hiện theo hướng chuyên nghiệp hóa các hoạt động xúc tiến quảng bá du lịch từ Trung ương đến địa phương, có trọng điểm và đảm bảo về năng lực cạnh tranh quốc tế, cần thực hiện đồng bộ, thống nhất những giải pháp: Đẩy mạnh hoạt động xúc tiến tại chỗ thông qua khách du lịch quốc tế đến Việt Nam; Tăng cường năng lực xúc tiến, quảng bá du lịch; Tăng cường công tác phối kết hợp với các Bộ ngành, địa phương, doanh nghiệp trong việc đẩy mạnh hoạt động xúc tiến du lịch; Hoàn thiện hệ thống văn bản pháp lý về xúc tiến du lịch; Nghiên cứu và ban hành các chính sách, cơ chế tài chính tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động xúc tiến du lịch;  Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin truyền thông phục vụ xúc tiến du lịch...

Giải pháp phát triển nguồn nhân lực du lịch

Một là, không ngừng đổi mới tư duy, nâng cao về nhận thức trong toàn ngành về cách mạng công nghệ số đối với ngành du lịch. Việc áp dụng những thành tựu về công nghệ của cách mạng công nghệ số đối với ngành Du lịch chính là xu thế chung đối với du lịch toàn cầu mà Việt Nam cũng không là ngoại lệ. Mỗi người lao động trong ngành cần trau dồi và nâng cao kiến thức, trình độ về chuyên môn, kỹ năng về nghiệp vụ, đặc biệt là chú trọng kiến thức, kỹ năng về sử dụng công nghệ cho công việc, sẵn sàng tiếp cận và áp dụng công nghệ mới để phục vụ cho công việc của bản thân. Để đổi mới tư duy, nâng cao nhận thức cho lực lượng lao động toàn ngành thì luôn không ngừng tập huấn, bồi dưỡng, tổ chức các hội thảo, hội nghị về cách mạng công nghệ số cho ngành du lịch.

giai-phap-quy-hoach-du-lich4-1650966427.jpg
Đại dịch Covid 19 thực sự đã tạo ra một "cú đấm trời giáng" vào ngành du lịch Việt Nam

Hai là, hoàn thiện cơ chế, thể chế, chính sách về phát triển nguồn nhân lực cho ngành du lịch. Căn cứ theo bối cảnh và tình hình mới để rà soát, sửa đổi, bổ sung cũng như ban hành mới các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan đến cách mạng công nghệ số đối với ngành du lịch nói chung và phát triển nhân lực của ngành du lịch nói riêng. Có chính sách hỗ trợ và nâng cao năng lực đào tạo đối với các cơ sở đào tạo nghề du lịch trong cả nước, nhưng không quên gắn với việc ứng dụng công nghệ tiên tiến. Có cơ chế về khen thưởng, khuyến khích kịp thời đối với người lao động trong ngành có ý tưởng mang tính đột phá, sáng tạo giúp nâng cao chất lượng và năng suất công việc.

Ba là, tăng cường bồi dưỡng, tập huấn, đào tạo và đào tạo lại cho nguồn nhân lực du lịch để trang bị kiến thức, kỹ năng về cách mạng công nghệ số đối với ngành du lịch; đẩy mạnh quá trình nâng cao về năng lực, trình độ sử dụng công nghệ thông tin trong công việc của lao động trong ngành. Đổi mới chương trình, phương pháp cũng như nâng cao chất lượng đào tạo tại những cơ sở đào tạo về du lịch trong cả nước nhằm đảm bảo nguồn nhân lực trong tương lai.

giai-phap-quy-hoach-du-lich5-1650966445.jpg
Nguồn nhân lực cho du lịch đang thiếu hụt

Bốn là, tăng cường đẩy mạnh sự hợp tác quốc tế, phối hợp liên ngành trong công tác đào tạo và nghiên cứu về khoa học. Trao đổi với chuyên gia, nhà khoa học, cử những học sinh, sinh viên và người lao động đi học tập, công tác, bồi dưỡng để nâng cao trình độ về công nghệ ở nước ngoài, học hỏi kinh nghiệm để ứng dụng công nghệ tiên tiến cho sự nghiệp phát triển du lịch. 

Giải pháp về phối hợp liên ngành, liên địa phương trong phát triển du lịch

Một là, để thúc đẩy sự phát triển du lịch vùng, các địa phương nên có chính sách khuyến khích những doanh nghiệp lữ hành xây dựng nên các tour du lịch mới để thu hút lượng khách quốc tế đến. Cần phối hợp và tạo điều kiện để những hàng lữ hành nghiên cứu xây dựng nên những sản phẩm du lịch độc đáo và riêng biệt nhằm nâng cao sức mạnh và năng lực cạnh tranh cho ngành du lịch. Cần tập trung đẩy mạnh việc đầu tư những tuyến đường nối các tuyến, điểm du lịch chính của những địa phương với các tuyến, điểm du lịch chính của cả vùng nhằm hình thành nên những chương trình du lịch liên vùng phong phú.

Hai là, các tỉnh liên kết để nghiên cứu và dựng xây nên những thương hiệu và sản phẩm du lịch mang dấu ấn đặc sắc riêng của mỗi vùng, mỗi địa phương. Thực tiễn thì ở nhiều vùng có sự liên kết du lịch khó hiệu quả bởi lẽ các địa phương đều có những sản phẩm du lịch na ná tương tự nhau. Mỗi tỉnh tìm ra lợi thế riêng, tạo nên sản phẩm riêng để phát huy được thế mạnh liên kết vùng.

giai-phap-quy-hoach-du-lich6-1650966474.jpg
Các tỉnh liên kết để nghiên cứu và dựng xây nên những thương hiệu và sản phẩm du lịch mang dấu ấn đặc sắc riêng của mỗi vùng, mỗi địa phương

Ba là, để đẩy mạnh liên ngành, liên địa phương cần coi trọng đến vấn đề quảng bá, xúc tiến du lịch. Nhờ việc quảng bá chung nên các tỉnh đã tạo ra sự hiệu quả trong công tác xúc tiến, quảng bá, cùng với đó tiết kiệm được chi phí. Đối với lượng khách quốc tế, nên chặt chẽ trong công tác phối hợp để quảng bá hình ảnh điểm đến. Cung cấp cho khách ấn phẩm, tài liệu thông qua những kênh như: cơ quan đại diện hàng không, ngoại giao, các doanh nghiệp du lịch, tổ chức các đoàn khảo sát cho báo chí trong nước và quốc tế để tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng và mạng xã hội.

Bốn là, cần tập trung hoàn thiện quy hoạch phát triển nền du lịch của địa phương trên cơ sở trao đổi kinh nghiệm cũng như thực hiện quy hoạch chung ở những vùng giáp ranh, quy hoạch tổng thể và chi tiết những tuyến, điểm du lịch trọng yếu. 

Giải pháp bảo vệ tài nguyên, môi trường du lịch và ứng phó với biến đổi khí hậu và mực nước biển dâng

Khuyến khích phát triển sản phẩm/loại hình du lịch thân thiện với môi trường, cụ thể là khuyến khích phát triển du lịch sinh thái, du lịch trách nhiệm, du lịch cộng đồng. 

giai-phap-quy-hoach-du-lich7-1650966499.jpg
Khai thác, quy hoạch du lịch gắn liền với bảo vệ môi trường

Tăng cường năng lực quản lý về "sức chứa" đối với những khu, điểm du lịch tự nhiên, theo đó sẽ hạn chế được các tác động của hoạt động du lịch đến tài nguyên và môi trường tự nhiên, góp phần bảo tồn những giá trị sinh thái và đa dạng sinh học. 

Khuyến khích cũng như tăng cường trồng cây tại những điểm du lịch, các khu, điều này không chỉ góp phần làm tăng sức hấp dẫn của cảnh quan và môi trường mà còn góp phần làm tăng diện tích lớp phủ thực vật ở Việt Nam, từ đó hạn chế sự phát tán khí CO2 ra khí quyển.

Khuyến khích việc sử dụng tiết kiệm năng lượng, nước và sử dụng nguồn năng lượng tái tạo. Từ đó du lịch sẽ đóng góp tích cực vào việc nỗ lực tiết kiệm tài nguyên và hạn chế lượng khí thải ra môi trường. 

giai-phap-quy-hoach-du-lich8-1650966533.jpg
Cần nâng cao nhận thức về biến đổi khí hậu và những tác động của nó lên ngành du lịch

Nâng cao nhận thức về biến đổi khí hậu và những tác động của nó đến du lịch: cho đến hiện tại, không ít các nhà quản lý và doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực du lịch ở Việt Nam thờ ơ về vấn đề này. Điều này gây ra ảnh hưởng lớn đến việc xây dựng những chính sách và các hoạt động phù hợp. 

Xây dựng kế hoạch ứng phó với biến đổi khí hậu và mực nước biển dâng trong lĩnh vực du lịch; lồng ghép những phương án thích ứng với biến đổi khí hậu trong những quy hoạch và dự án đầu tư du lịch (đặc biệt là những dự án ven biển).

Tích cực tham gia hoạt động về trồng rừng, đặc biệt là rừng phòng hộ, rừng ngập mặn ven biển.

giai-phap-quy-hoach-du-lich9-1650966554.jpg
Rừng ngập mặn có vai trò đảm bảo cân bằng hệ sinh thái

Trong những trường hợp đặc biệt, cần phải có phương án xây dựng đê, kè chắn sóng nhằm bảo vệ những đối tượng tài nguyên du lịch, hạ tầng cũng như cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch. Đây là những phương án cần được tính toán tỉ mỉ, chi tiết, có cơ sở khoa học với sự hỗ trợ của những chuyên gia từ những ngành khoa học có liên quan như địa chất, địa lý, hải dương học, xây dựng công trình,...

Ứng dụng công nghệ xanh, sạch trong những cơ sở kinh doanh lưu trú, khu, điểm du lịch.

Sử dụng vật liệu thân thiện với môi trường ở trong xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch, nhằm đảm bảo hạn chế sự thay đổi môi trường cảnh quan trong xây dựng...Tạo điều kiện về cơ chế cũng như chính sách sử dụng vật liệu tre luồng và những vật liệu khác thân thiện với môi trường trong các công trình du lịch. 

giai-phap-quy-hoach-du-lich10-1650966571.jpg
Tất cả vì một thông điệp "Việt Nam là điểm đến an toàn, du lịch Việt Nam an toàn"

Quy hoạch du lịch nhằm phát triển du lịch vững bền theo hướng tăng trưởng xanh, đảm bảo sự hài hòa giữa phát triển du lịch với bảo tồn, phát huy những giá trị tài nguyên, đặc biệt là tài nguyên văn hóa để xây dựng nên sản phẩm du lịch mang đậm dấu ấn của dải đất hình chữ S. Cùng với đó là giải quyết tốt những vấn đề xã hội, bảo vệ môi trường, thích ứng với sự biến đổi khí hậu và đảm bảo quốc phòng, an ninh. Mong rằng qua bài viết trên đây, bạn đã có cái nhìn toàn diện và cụ thể hơn về vấn đề liên quan đến giải pháp quy hoạch du lịch nhằm hướng đến sự phát triển vững bền.