Những điểm mới trong giải quyết tranh chấp đất đai theo Luật Đất đai 2024

Thứ hai, 20/02/2024-09:02
00:00/00:00
Nữ miền trung
Luật Đất đai 2024 (có hiệu lực từ ngày 1/1/2025) đã đơn giản hóa tiêu chí lựa chọn thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai, quy định thêm cơ quan có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai, buộc mọi tranh chấp đất đai trước khi Toà án hoặc UBND các cấp có thẩm quyền giải quyết các bên tranh chấp phải thực hiện hòa giải tại UBND cấp xã nơi có đất tranh chấp.

Loại bỏ một dạng tranh chấp Tòa án giải quyết

Là chuyên gia trong lĩnh vực đất đai, Luật sư Quách Thành Lực - Giám đốc Công ty Luật Pháp Trị (Đoàn Luật sư TP Hà Nội) phân tích: Luật đất đai năm 2024 tại điều 236 tiếp tục kế thừa quy định: i) Tòa án giải quyết tranh chấp đất đai có sổ hoặc đất có giấy tờ đủ điều để được cấp sổ và tranh chấp về tài sản gắn liền với đất hoặc đất không giấy tờ nhưng đương sự lựa chọn tòa án giải quyết tranh chấp; ii) Ủy ban nhân dân giải quyết các tranh chấp đất không sổ hoặc đất không có giấy tờ đủ điều kiện cấp sổ.


Luật sư Quách Thành Lực - Giám đốc Công ty Luật Pháp Trị (Đoàn Luật sư TP Hà Nội).  Ảnh: C.T
Luật sư Quách Thành Lực - Giám đốc Công ty Luật Pháp Trị (Đoàn Luật sư TP Hà Nội).  Ảnh: C.T

Thêm cơ quan có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai

Giám đốc Công ty Luật Pháp trị tiếp tục diễn giải: Thay vì chỉ có Tòa án và UBND có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai, Luật đất đai năm 2024 tại khoản 5, điều 236 đã bổ sung thêm Trọng tài thương mại Việt Nam giải quyết các tranh chấp giữa các bên phát sinh từ hoạt động thương mại liên quan đến đất đai.

Căn cứ khoản 1, điều 3, Luật thương mại năm 2005 “Hoạt động thương mại là hoạt động nhằm mục đích sinh lợi, bao gồm mua bán hàng hoá, cung ứng dịch vụ, đầu tư, xúc tiến thương mại và các hoạt động nhằm mục đích sinh lợi khác”. Như vậy từ ngày 01/01/2025 tranh chấp giữa một hoặc hai bên là thương nhân, với đối tượng là đất đai, có mục đích lợi nhuận đương sự chỉ có quyền lựa chọn Tòa án và Trọng tài Việt Nam để giải quyết tranh chấp mà không có lựa chọn UBND.


Luật đất đai 2024 sẽ giải quyết các tranh chấp giữa các bên phát sinh từ hoạt động thương mại. Ảnh: C.T
Luật đất đai 2024 sẽ giải quyết các tranh chấp giữa các bên phát sinh từ hoạt động thương mại. Ảnh: C.T

Bắt buộc phải hòa giải mọi tranh chấp đất đai tại UBND cấp xã trước khi đề nghị cơ quan Nhà nước có thẩm quyền giải quyết

Một điểm mới trong giải quyết tranh chấp đất đai theo Luật Đất đai 2024 được quy định tại khoản 2. Theo đó, các bên tranh chấp phải thực hiện hòa giải tại UBND cấp xã nơi có đất tranh chấp trước khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết. Cơ quan Nhà nước có thẩm quyền giải quyết bao gồm Tòa án và UBND các cấp. Trọng tài thương mại Việt Nam là tổ chức phi chính phủ do vậy tranh chấp giữa các bên phát sinh từ hoạt động thương mại liên quan đến đất đai sẽ không bắt buộc phải tiến hành hòa giải trước khi đề nghị cơ quan này giải quyết.

Dù vậy với quy định này khối lượng vụ việc phải thực hiện hòa giải tranh chấp đất đai tại UBND cấp xã sẽ vô cùng lớn, có thể gây quá tải cho cán bộ, công chức các địa phương.


Thị trường bất động sản được kỳ vọng sẽ khởi sắc khi Luật Đất đai có hiệu lực
Thị trường bất động sản được kỳ vọng sẽ khởi sắc khi Luật Đất đai có hiệu lực

Theo chuyên gia này, thực tế trước đây khi thi hành luật đất đai năm 2013 liên quan đến việc hòa giải tại UBND cấp xã trước khi khởi kiện Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao đã ban hành Nghị quyết số 04/2017 hướng dẫn cụ thể để giảm khối lượng vụ việc tranh chấp đất đai buộc phải hòa giải tại UBND cấp xã trước khi khởi kiện tại Tòa án:

 i) đối với tranh chấp ai là người có quyền sử dụng đất mà chưa được hòa giải tại UBND cấp xã nơi có đất tranh chấp theo quy định tại Điều 202 Luật Đất đai 2013 thì được xác định là chưa có đủ điều kiện khởi kiện quy định tại điểm b khoản 1 Điều 192 Bộ luật tố tụng dân sự 2015;


Luật Đất đai 2024 có nhiều điểm mới. Ảnh: C.T
Luật Đất đai 2024 có nhiều điểm mới. Ảnh: C.T

 ii) Còn đối với tranh chấp khác liên quan đến quyền sử dụng đất như: tranh chấp về giao dịch liên quan đến quyền sử dụng đất, tranh chấp về thừa kế quyền sử dụng đất, chia tài sản chung của vợ chồng là quyền sử dụng đất,... thì thủ tục hòa giải tại Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn nơi có đất tranh chấp không phải là điều kiện khởi kiện vụ án.

Trong thời gian sắp tới Tòa án nhân dân tối cáo sẽ cần ban hành các Nghị quyết, hướng dẫn liên quan đến điều kiện khởi kiện về tranh chấp đất đai tại toà án để đồng bộ, phù hợp với quy định của Luật đất đai năm 2024.


Luật Đất đai hứa hẹn sẽ tạo ra sự rõ ràng, minh bạch cho người dân và cơ quan nhà nước
Luật Đất đai hứa hẹn sẽ tạo ra sự rõ ràng, minh bạch cho người dân và cơ quan nhà nước

“Luật đất đai năm 2024 hứa hẹn tạo ra sự rõ ràng, minh bạch, thuận lợi cho người dân, cơ quan Nhà nước, Tòa án, Trọng tài thương mại Việt Nam trong việc giải quyết nhanh chóng các vụ việc tranh chấp đất đai vốn là những tranh chấp căng thẳng, phố biến nhất trong xã hội Việt Nam ở hiện tại và tương lai”, Luật sư Quách Thành Lực chia sẻ thêm.

Theo giới chuyên gia, Luật Đất đai sửa đổi hướng đến một vấn đề rất lớn, đó là chính sách đền bù, bồi thường khi thu hồi đất. Trước đây, người dân thường không bằng lòng, thậm chí khiếu kiện vì việc xác định giá đất không sát với giá thị trường, hoặc bồi thường tái định cư nhưng không đảm bảo cho họ một chỗ ở tương xứng với nơi ở cũ. Để khắc phục những tồn tại này, luật mới quy định rõ việc xác định giá đất phải sát với giá thị trường. Nguyên tắc đầu tiên là phải sử dụng phương pháp so sánh để xem thị trường đang giao dịch là bao nhiêu. Nếu giá đất không sát với giá thị trường thì sẽ áp dụng bảng giá đất nhân với hệ số, và bảng giá đất phải được công bố hằng năm, sát với thị trường. Như vậy, xác định giá đất để bồi thường, tái định cư sẽ không còn quá thấp, không có sai lệch và tương đối phù hợp.
Cao Tuân
Theo: kinhdoanhvaphattrien.vn
Copy link
Chia sẻ:

Cùng chủ đề

Quy định chi tiết 27 hành vi vi phạm theo Luật Đất đai mới

Đề xuất 6 nhóm chính sách đặc thù, ưu việt thu hút doanh nghiệp

Loạt chính sách kinh tế nổi bật hiệu lực từ tháng 4/2024

Hải Dương chấp thuận chủ trương đầu tư xây dựng khu dân cư hơn 136 tỷ đồng

Những ai cần đổi thẻ căn cước? Thu thập mống mắt, ADN như thế nào?

Quy định mới nhất về căn cứ tính tiền sử dụng đất theo Luật đất đai 2024

Trung ương đồng ý cho ông Võ Văn Thưởng thôi chức Chủ tịch nước

Hải Phòng: Phân lô bán nền 500 nghìn m2, hơn 3.000 lô đất bung hàng

Tin mới cập nhật

ADB: Động lực tăng trưởng kinh tế Việt Nam là dịch vụ, sản xuất, FDI và tiêu dùng

32 phút trước

Tiết kiệm khi xây dựng mẫu nhà ống 2 tầng mái thái 5x20m

54 phút trước

Vay mua chung cư ở ngân hàng nào đang có lợi nhất hiện nay?

1 giờ trước

Công nghệ số sẽ xoay chuyển thị trường bất động sản ra sao?

2 giờ trước

Doanh thu của Apple tại Việt Nam đạt kỷ lục dù chưa mở một cửa hàng nào trong suốt 10 năm

3 giờ trước