Vì sao xảy ra tình trạng bán tháo cổ phiếu?

Hiện tượng bán tháo cổ phiếu không còn xa lạ trên thị trường chứng khoán, thậm chí, các nhà đầu tư đều đã có ít nhất một lần báo tháo cổ phiếu khi nghe thấy những tin tức không hay về thị trường hoặc về một mã cổ phiếu nào đó. Việc bán tháo cổ phiếu ảnh hưởng rất lớn đến cả thị trường nói chung cũng như các nhà đầu tư nói riêng. Do đó, cần phải tìm hiểu về các đặc điểm của bán tháo cổ phiếu để tránh hùa theo hiệu ứng đám đông. 

Bán tháo cổ phiếu là gì?

Bán tháo cổ phiếu (Bailing out hay Sell-off) là khi các nhà đầu tư đồng loạt bán ra một lượng cổ phiếu lớn do họ nắm giữ bằng bất cứ giá nào thậm chí là lỗ, bởi lẽ họ lo lắng giá cổ phiếu sẽ còn xuống thấp nên bán để bù lỗ. Hiện tượng bán tháo cổ phiếu khiến cho cả thị trường bị ảnh hưởng khi giá của các loại cổ phiếu đều đồng loạt giảm và thị trường chuyển sang đỏ. Vì thế, việc bán tháo cổ phiếu là điều mà các chuyên gia cảnh báo nhà đầu tư nên tránh.

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng bán tháo cổ phiếu?

Tình trạng bán tháo cổ phiếu xảy ra do nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan tác động. Vì thế, nhà đầu tư cần phải lường trước hiện tượng này khi thấy có những dấu hiệu sau: 

- Tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp ảnh hưởng đến kinh tế giao thương 

-  Chiến tranh thương mại giữa các quốc gia khiến cho tình hình giao dịch bị gián đoạn, ảnh hưởng đến nền kinh tế thế giới.

- Những chính sách vĩ mô bất lợi cho việc phát triển của doanh nghiệp. 

- Kết quả kinh doanh của doanh nghiệp phát hành cổ phiếu không khả quan. 

- Sự thay đổi trong nội bộ làm xáo trộn công ty. 

- Lãi suất ngân hàng hoặc giá vàng giá xăng dầu tăng mạnh. 

- Những xung đột chính trị liên quan đến quyền lợi giữa các quốc gia. 

Những nguyên nhân kể trên đều sẽ dẫn đến tình trạng các nhà đầu tư trở nên lo lắng, hoảng loạn, những tin đồn thất thiệt được tung ra sẽ khiến cho họ có tâm lý bán tháo đề phòng trường hợp cổ phiếu giảm giá mạnh. Vì thế, đã có rất nhiều nhà đầu tư chấp nhận bán lỗ mà không tính toán kĩ lưỡng để đảm bảo nguồn tài chính của mình trên thị trường.

Hiện tượng bán tháo cổ phiếu khi nào mới chấm dứt?

Hiện tượng báo tháo sẽ không thể chấm dứt trên thị trường chứng khoán vì từng thời điểm khác nhau sẽ có những điều kiện tác động để nhà đầu tư bán tháo cổ phiếu của mình. Còn việc bán tháo một cổ phiếu sẽ kết thúc khi lượng cổ phiếu đó cạn kiệt, đồng thời, nhiều chuyên gia nhận định nếu như thị trường có sự điều chỉnh giá hợp lý thì việc bán tháo sẽ kết thúc. 

Đồng thời, cần phải kiểm soát thông tin một cách chặt chẽ, tránh việc lan truyền và đồn đại những thông tin khác nhau, không chính xác khiến cho việc bán tháo diễn ra khó kiểm soát. Thậm chí, giá cổ phiếu có thể đảo chiều chỉ trong vài phút nên việc bán tháo đối với mỗi loại cổ phiếu nhất định cũng có thể kết thúc trong một thời gian ngắn.

Có nên bán tháo cổ phiếu khi thị trường chứng khoán diễn biến tiêu cực?

Muốn biết có nên bán tháo cổ phiếu hay không thì còn phải phụ thuộc vào từng trường hợp cụ thể và phải hiểu được trong trường hợp nào nên báo tháo để bảo toàn nguồn vốn. Một số trường hợp thường gặp trên thị trường có thể kể đến như sau:

-Đầu tiên, khi nghe thấy thông tin thị trường chuẩn bị có những biến động thì các nhà đầu tư có xu hướng bán tháo cổ phiếu để bù lỗ, tránh trường hợp giá giảm xuống thấp. Tuy nhiên, cần phải xác minh lại các thông tin một cách thật cẩn thận chứ không nên tin tưởng một cách mù quáng. Nếu xác minh được các thông tin này là không chính xác thì không nên hoang mang, đu theo thị trường bán đi rồi lại tiếc. Ngay cả khi giá giảm cũng cần phân tích thị trường vì nhiều loại cổ phiếu sẽ quay đầu bật tăng trở lại trong thời gian ngắn. 

Bên cạnh đó, nhiều nhà đầu tư lại lựa chọn mua cổ phiếu trong giai đoạn thị trường bán tháo vì giá sẽ rẻ hơn rất nhiều so với thời điểm bình thường. Song, đây cũng là một quyết định rủi ro vì nhiều người mua xong giá cổ phiếu lại không tăng bật trở lại mà tiếp tục giảm xuống. 

Trong trường hợp nếu như có thể cập nhật thông tin thị trường một cách chính xác với mạng lưới rộng mở thì nhà đầu tư nên chọn bán ở thời điểm phù hợp. Từ đó có thể giảm thiểu tối đa việc gánh lỗ khi cổ phiếu xuống giá thấp không kịp bán. Song, những thông tin này thường rất nhỏ giọt và chỉ người có kinh nghiệm và quan hệ rộng mới nắm được những biến động sắp xảy ra. 

Hiện tượng bán khống xảy ra trong giai đoạn cổ phiếu bị bán tháo

Bán khống cổ phiếu (Short sales) là khi các nhà đầu tư kiếm lời từ việc giảm giá của cổ phiếu hoặc thị trường khi mua thấp bán cao. Các nhà đầu tư sẽ thực hiện việc vay mượn cổ phiếu từ các công ty chứng khoán hoặc những cá nhân khác để bán chúng vào thời điểm tăng giá, rồi chờ khi giảm giá mua lại để hoàn trả cho người đã vay. Từ đó, họ sẽ hưởng phần chênh lệch khi bán cổ phiếu giá cao còn mua vào giá thấp. 

Việc bán khống cổ phiếu này cũng thường xảy ra trong giai đoạn cổ phiếu bán tháo vì lúc này nhà đầu tư xả hàng ra thị trường rất rẻ, phù hợp để nhà đầu tư mua vào trả lại cho người đã vay. Tuy nhiên, thị trường chứng khoán Việt Nam chưa cho phép hình thức bán khống được diễn ra mà nhà đầu tư chỉ có thể thực hiện bán khống một cách gián tiếp. 

Bán tháo cổ phiếu là tình trạng không hiếm gặp trên thị trường nhưng nhà đầu tư cần phải phân tích, nhận định một cách rõ ràng trước khi thực hiện việc bán tháo, tránh trường hợp bán cổ phiếu vào thời điểm giá rẻ chịu lỗ nặng.