M&E là gì? Những kĩ năng cần thiết để trở thành một M&E 

  I. M&E là gì?

M&E là từ viết tắt của Mechanical and Electrical có nghĩa là cơ khí và điện hay còn được nhiều người gọi là kỹ sư M&E hay kỹ sư cơ điện. Bên cạnh đó, nghề này còn được gọi với một tên khác là Mechanical and Electrical Engineer. Đây là một trong những nghề nghiệp đang cực hot trên thị trường lao động và được dự báo chiếm 40 - 60% nhiệm vụ trong tổng khối lượng của công trình xây dựng. Vì thế, trong mỗi dự án thi công kỹ sư M&E sẽ chịu trách nhiệm rất lớn.

II. Kỹ Sư M&E thực hiện những công việc gì?

1. Thiết kế bản vẽ và hệ thống m&e

Thiết kế hệ thống m&e: Đây là hệ thống cơ điện được ví như huyết mạch của công trình mà chỉ những người am hiểu về chuyên ngành này thì mới thực hiện được. Trong hệ thống cơ khí bao gồm một số hệ thống như hệ thống điều hòa thông gió, hệ thống cấp thoát nước... Còn với hệ thống điện sssex có hệ thống điện nhẹ, chiếu sáng... 

Thiết kế bản vẽ sẽ phải thực hiện theo các bước lần lượt như:

Bước 1 là chuẩn bị bản vẽ với cao độ của từng tầng, bản vẽ độ cao của trần...  

Bước 2 chuẩn bị hồ sơ vật tư gồm các đặc tính kĩ thuật, chất liệu, quy cách vật tư cũng như cách lắp đặt... 

Bước 3 là triển khai Shop Drawing

Bước 4 là trình bày trên bản vẽ với chủ thầu và các bên liên quan

Bước 5 là sắp xếp đúng thứ tự các mục của bản vẽ 

2. Phối hợp thực hiện cùng đơn vị tư vấn

Kỹ sư Cơ điện sẽ có mối quan hệ chặt chẽ với các kiến trúc sư, các đơn vị tư vấn thi công thiết kế để thẩm tra thiết kế của bản vẽ thi công cũng như đề xuất khắc phục các nhược điểm để cùng hoàn thiện cho ra sản phẩm cuối cùng.

3. Lập bảng kê khai khối lượng công trình

Sau mỗi công trình được hoàn thành thì kỹ sư cơ điện sẽ phải tổng hợp lại khối lượng công việc mà bộ phận đã làm cung như giá trị của công trình để chủ đầu tư rà soát, kiểm tra lại toàn bộ trước khi thực hiện quyết toán công trình, bao gồm:

- Tên công trình

- Quyết định phê duyệt thiết kế

- Các đơn vị thi công

- Thời gian thi công

- Nguồn vốn

4. Tổ chức việc thi công

Kỹ sư M&E là những người sẽ chịu trách nhiệm chỉ đạo, quản lý, kết hợp làm việc cùng đội thi công xây dựng trong quá trình triển khai lắp đặt, căn chỉnh hệ thống sao cho đúng với bản thiết kế. Trong quá trình này họ cần phải đảm bảo được chất lượng, các yêu cầu cũng như tiến độ thực hiện và chi phí phải đảm bảo trong dự tính. 

5. Giám sát quá trình thi công công việc

Kỹ sư M&E sẽ được giao chịu trách nhiệm giám sát thi công công trình để đảm bảo tiến độ và chất lượng của toàn bộ hệ thống cơ điện được thực thi trong công trình. Quá trình này kỹ sư cơ điện phải phối hợp chặt chẽ với nhà thầu thi công và chủ đầu tư để thực hiện một số công việc cụ thể:

• Thường xuyên kiểm tra, giám sát có hệ thống quá trình nhà thầu thi công cơ điện khi thực hiện tại hiện trường. Cần phải có văn bản ghi lại quá trình giám sát hoặc biên bản kiểm tra theo đúng quy định.
• Xác nhận bản vẽ được áp dụng thực hiện
• Nếu phát hiện sai sót cần yêu cầu nhà thầu điều chỉnh về thiết kế
• Tổ chức thẩm tra chất lượng những hạng mục công trình hoặc toàn bộ công trình khi đã thực hiện xong 
• Giải quyết vấn đề phát sinh trong quá trình lắp đặt hệ thống cơ điện

6. Kiểm tra chất lượng các hạng mục cơ điện

Kỹ sư cơ điện sẽ là người chịu trách nhiệm về số lượng và chất lượng các hạng mục điện ngoài công trường nên họ sẽ là người phải thường xuyên kiểm tra chất lượng các hạng mục nhằm đảm bảo đúng thiết kế, yêu cầu và đúng theo hồ sơ mời thầu.

7. Nghiệm thu công trình, chỉnh sửa và hoàn thiện

Sau khi xây dựng và lắp đặt xong thì kỹ sư M&E cần kiểm tra, nghiệm thu lại các phần của mình chịu trách nhiệm dựa vào bản vẽ và các số đo chất lượng công trình để đánh giá xem đã đạt chuẩn để đưa vào sử dụng hay chưa. Quy trình nghiệm thu này bao gồm các bước sau: 

• Nghiệm thu vật liệu, trang thiết bị, sản phẩm đã được đưa vào công trình 
• Nghiệm thu quá trình xây dựng đạt chuẩn đúng với bản thiết kế không
• Nghiệm thu từng giai đoạn thi công, bộ phận riêng biệt có liên quan đến cơ điện
• Nghiệm thu hoàn thành hạng mục công trình đã được đưa vào sử dụng 

8. Báo cáo công việc định kỳ

Trong quá trình công trình được thi công các kỹ sư m&e sẽ phải theo dõi, lập báo cáo định kỳ về tiến độ thi công cũng như các vấn đề được giao chịu trách nhiệm lên cấp trên. Bên cạnh đó, họ cũng là người chịu trách nhiệm lập bảng kê khai khối lượng công trình và ác vật liệu sử dụng để báo với chủ đầu tư. 

9. Chăm sóc khách hàng

Đối với kỹ sư cơ điện thì cần phải thiết lập được mối quan hệ với khách hàng vì trong quá trình làm việc họ sẽ phải trao đổi để tìm ra phương pháp tốt nhất cho khách hàng và làm khách hàng hài lòng. Nếu như tìm được khách hàng tiềm năng thì họ sẽ có cơ hội để mở rộng, phát triển phạm vi hoạt động của mình. 

III. Những kỹ năng quan trọng để trở thành kỹ sư M&E chuyên nghiệp

1. Nền tảng kiến thức về M&E

Đương nhiên khi muốn làm bất cứ ngành nghề nào cũng phải am hiểu kiến thức, bản chất của nghề đó. Do đó, nếu muốn trở thành kỹ sư cơ điện thì bạn cần phải có kiến thức về ngành cơ điện, các loại hệ thống M&E cũng như nguyên tắc hoạt động của các hệ thống ấy ra sao. Bên cạnh đó, cần phải nắm chắc kiến thức chuyên môn về mảng cơ hoặc điện tùy theo việc xác định phương hướng công việc của bạn. Ngoài ra, cần phải trang bị các kiến thức thực tế để có thêm kiến thức thực hiện các dự án lớn nhỏ khác nhau.  

2. Kỹ năng đọc bản vẽ

Đây là điều bắt buộc phải học hỏi đối với những kỹ sư M&E khi công việc của họ không chỉ giám sát, thực hiện công trình mà còn bao gồm cả thiết kế. Vì thế, đọc bản vẽ kỹ thuật là kỹ năng bắt buộc phải có để bổ sung cho bản thân những kiến thức về tiêu chuẩn cơ điện, cũng như áp dụng tiêu chuẩn trong thi công. Nếu như đọc được bản vẽ thì kỹ sư cũng sẽ bóc tách được khối lượng công việc cũng như các chất liệu để thực hiện hệ thống cơ điện của công trình. 

3. Kỹ năng thiết kế bản vẽ thi công

Một trong những công việc quan trọng của kỹ sư cơ điện chính là thiết kế nên cần phải có kỹ năng thiết kế bản vẽ thi công cho hệ thống cơ điện của các dự án lớn nhỏ. Các hệ thống này có mối liên hệ chặt chẽ với nhau nên cần phải sử dụng thành thạo các phần mềm vẽ trên máy tính như Autocad, Revit Mep được sử dụng thường xuyên nhất.

4. Kỹ năng phân chia việc và tổ chức bộ máy

Kỹ sư M&E cần phải trang bị kỹ năng quản lý vì họ sẽ có trách nhiệm triển khai dự án thi công hợp lý, đúng theo tiến độ, yêu cầu. Nếu như muốn công việc được diễn ra một cách trôi chảy, đúng tiến độ thì cần có kỹ năng quản lý để phân chia công việc hợp lý và tổ chức vận hành bộ máy chỉn chu.

5. Kỹ năng toán học

Đây là 1 kỹ năng quan trọng để giúp cho kỹ sư cơ điện có thể dự toán được các vật liệu sẽ sử dụng đối với một công trình, tổng chi phí dự toán là bao nhiêu. Đây là điều cực kì cần thiết để có thể tính toán khối lượng thi công theo trình tự, tránh thiếu sót khối lượng và phát sinh chênh lệch quá lớn. 

6. Kỹ năng ngoại ngữ

Hiện nay, các quy chuẩn nước ngoài được du nhập và sử dụng rất nhiều với các công trình thi công. Do đó, để đọc được thông số trên các vật liệu thì kỹ sư M&E cần trang bị cho mình kỹ năng ngoại ngữ nhất là tiếng anh chuyên ngành để đảm bảo có thể sử dụng đúng các vật liệu theo mục đích cũng như lắp đặt đúng với công thức.  

7. Kỹ năng tin học 

Có thể thấy kỹ sư M&E thường xuyên phải làm việc mới máy tính để xem các bản thiết kế, lập kế hoạch công việc và các báo cáo công việc nên đương nhiên họ sẽ phải có kỹ năng tin học để có thể tính toán, lập dự toán, thiết kế, hay thậm chí là quản lý tiến độ thi công bằng các phần mềm.

IV. Mức lương trung bình của kỹ sư M&E

Nghề kỹ sư cơ điện được đánh giá là một nghề đòi hỏi yêu cầu và chuyên môn cao, đây cũng là một nghề rất vất vả, khó khăn khi phải vận dụng kiến thức của nhiều ngành nghề và áp dụng vào thực tiễn một cách trơn tru. Tuy nhiên, tại Việt Nam mức lương của kỹ sư M&E còn phụ thuộc vào năng lực của họ. 

Đối với các sinh viên hoặc người mới bắt đầu vào nghề mức lương sẽ chỉ dao động từ 5 – 8 triệu đồng/tháng. Đây là mức khá thấp với thu nhập trung bình của ngành này nhưng qua năm tháng thì mức lương của họ sẽ còn tăng lên. 

Đối với các kỹ sư M&E có kinh nghiệm từ 2 – 3 năm thì mức lương sẽ dao động từ 9 - 12 triệu đồng/tháng. 

Đối với kỹ sư cơ điện toàn năng chuyên môn cao thì mức thu nhập hàng tháng có thể dao động từ 20 - 30 triệu. Tuy nhiên để đạt mức lương này thì cần phải có trình độ toàn diện từ chuyên môn đến kĩ năng và tiếng anh...

Để trở thành kỹ sư M&E không hề đơn giản vì thế cần phải có thời gian để bồi dưỡng kiến thức và trau dồi bản thân. Bên cạnh đó, cần có sự va vấp thực tế để kịp thời xử lý các tình huống phát sinh trong quá trình làm việc.