Heo ăn chuối, heo ăn chay không quyết định được hết chất lượng thịt

Ngày 26/10 vừa qua, thị trường mới ghi nhận thêm sự gia nhập của sản phẩm thịt “heo ăn chay” của BaF. Trước đó không lâu, HAGL của bầu Đức cũng đã cho ra mắt thương hiệu “heo ăn chuối” khiến nhiều người quan tâm và chú ý. Đáng chú ý, hai sản phẩm này có nhiều điểm tương đồng, đặc biệt là về nguồn thức ăn chăn nuôi. Cụ thể, nguồn thức ăn của cả “heo ăn chay” và “heo ăn chuối” đều không chứa những thành phần gốc đạm động vật, tức là chỉ sử dụng 100% thức ăn từ thực vật. Nhờ công thức thức ăn chăn nuôi khác biệt, HAGL cùng với BaF đều nhấn mạnh chất lượng thịt heo của mình không chỉ thơm ngon mà còn ít béo, nạc nhiều, khi luộc cũng không nhiều bọt.  

Chất lượng thịt heo còn phụ thuộc cả vào con giống

Liên quan đến vấn đề này, một chuyên gia chăn nuôi ở phía Nam cho biết, việc tung sản phẩm “heo ăn chuối” và “heo ăn chay” ra thị trường giúp cho các doanh nghiệp có thể tạo ra điểm nhấn và sự khác biệt trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Thế nhưng, việc chất lượng thịt có đúng như lời đồn hay không, điều này vẫn cần phải xem xét kỹ lưỡng thức ăn chăn nuôi cùng với con giống.

Cụ thể, vị chuyên gia này cho biết: “Việc cho heo ăn chuối không phải là chuyện lạ lẫm gì trong ngành chăn nuôi. Trong những thời điểm giá heo xuống nhưng giá cám lên, nhiều nông hộ vẫn thường xuyên độn bột chuối, cây chuối vào cho heo ăn và thường xuyên áp dụng với heo bản địa. Còn trong quy mô công nghiệp, chuối chiếm đến 40% trong thức ăn cho heo sẽ có rất nhiều yếu tố phức tạp”.

Chính vì thế, vị chuyên gia này cho rằng, chất lượng thịt có thơm ngon đúng như lời mô tả của doanh nghiệp hay không, điều này vẫn cần thời gian để kiểm chứng. Cho đến nay, tại khu vực phía Nam vẫn chưa ghi nhận mô hình nào nuôi heo ăn chay theo quy mô lớn. Ngược lại, nếu như chất lượng và sản phẩm không giống như những gì đã công bố, nhiều khả năng đây là cách doanh nghiệp quảng bá cho sản phẩm mới gia nhập vào thị trường. Nguyên nhân bởi, các doanh nghiệp hoàn toàn có thể dùng thực vật để thay thế cho đạm động vật; thế nhưng họ phải đảm bảo thức ăn chăn nuôi có đầy đủ các nhóm chất quan trọng như chất đạm, chất béo, chất xơ, tinh bột… Chỉ khi đó thì heo mới có thể phát triển và sinh trưởng tốt.  

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Văn Trọng - Nguyên Phó cục trưởng Cục Chăn nuôi (Bộ NN&PTNT) cũng một lần nữa khẳng định rằng, thịt heo có thơm ngon hay không chủ yếu phụ thuộc vào các yếu tố quan trọng như: Giống và thức ăn. Đồng thời, ông Trọng cũng phân tích rằng, đối với những dòng heo bản địa và đặc sản, người dân thường nuôi theo kiểu dân giã, sử dụng những nguồn thức ăn từ cám gạo và rau củ tận dụng, thế nên họ phải mất đến 8 tháng mới đạt được 30 đến 40 kg. Loại heo này sẽ cho ra chất lượng thịt thơm ngon, không bở và có độ dai nhất định. 

Vì thế, ông Nguyễn Văn Trọng nhận định: “Nếu như doanh nghiệp muốn nuôi heo theo kiểu ăn chay (tức là thuần thực vật) cũng được, thế  nhưng phải tính toán công thức phối trộn các loại thức ăn như ngô, đậu tương, cám gạo… cho phù hợp. Nếu con heo cần 15% đạm nhưng công thức phối chỉ đáp ứng 12% thì con heo sẽ phát triển kém, thời gian nuôi kéo dài thêm vài tháng...”. Đối với công thức thức ăn chăn nuôi của HAGL chứa đến 40% bột chuối, ông Trọng đánh giá việc các doanh nghiệp có thể tận dụng được phụ phẩm nông nghiệp là điều rất ấn tượng. Tuy nhiên, vị chuyên gia này cũng cho rằng, doanh nghiệp nên xem xét thật kỹ tỷ lệ các chất ở trong thức ăn chăn nuôi, trong đó không thể bỏ qua những chỉ số quan trọng như canxi, axit amin, protein… để đảm bảo cho heo có thể sinh trưởng bình thường.

Nên sử dụng tối đa phụ phẩm nông nghiệp trong chăn nuôi

Theo như dự báo của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), nhiều khả năng Việt Nam sẽ vươn lên vị trí thứ 2 châu Á khi xét về việc tiêu thụ thịt heo trong năm nay, chỉ sau Trung Quốc mà thôi. Trong năm trước, sản lượng thịt heo của Việt Nam ghi nhận là gần 4,2 triệu tấn, dự kiến đến năm 2030 sẽ tăng lên 4,7 triệu tấn, con số này tương ứng với tốc độ tăng trưởng bình quân năm là 3,1% trong giai đoạn 2021-2030. 

Với đà tăng trưởng này, tại Việt Nam mảng thịt heo được coi là “mảnh đất màu mỡ” cho những doanh nghiệp lớn. Ngành này trong khoảng thời gian gần đây đã liên tục đón nhận sự tham gia của nhiều “tân binh” như HAGL, Thai Holdings… Để gia nhập thị trường vốn đã có nhiều “ông lớn” sừng sỏ như Dabaco, Masan MeatLife, cả HAGL và BaF đều nhận ra rằng: Muốn thành công phải có một lối đi khác biệt. Vì thế, họ không lựa chọn sản phẩm thịt heo thông thường, sản phẩm của họ sẽ được nuôi bằng thức ăn không chứa đạm động vật. Tuy nhiên, các doanh nghiệp này sẽ phải đối mặt với bài toán về nguyên liệu cũng như giá thành sản phẩm chăn nuôi. 

Theo như nhận định của ông Trọng, doanh nghiệp chăn nuôi vốn theo hướng tuần hoàn và được kết hợp giữa trồng trọt và chăn nuôi sẽ mang đến nhiều lợi thế hơn khi tham gia vào chuỗi thịt heo ăn chay. Cụ thể, ông cho biết: “Đầu ra của trồng trọt là đầu vào của chăn nuôi. Ngược lại, phế thải từ chăn nuôi có thể sử dụng làm phân bón cho cây trồng, tạo ra một vòng tuần hoàn khép kín, giúp doanh nghiệp giảm chi phí sản xuất. Chúng tôi luôn khuyến cáo doanh nghiệp sử dụng tối đa phụ phẩm nông nghiệp nhưng vẫn phải đảm bảo về tiêu chí dinh dưỡng”.

Về sản phẩm “heo ăn chuối”, ông Đoàn Nguyên Đức - Chủ tịch HAGL cho biết, có đến khoảng 200.000 tấn chuối không đảm bảo theo tiêu chuẩn xuất khẩu của HAGL sẽ được mang đi để sấy khô, sau đó nghiền thành bột, phối trộn với đạm thực vật để làm thức ăn cho heo. Chính vì thế, chi phí nuôi heo của HAGL cũng được tiết kiệm đáng kể, giảm xuống mức khoảng 38.000 đồng/kg. 

Trong khi đó, ông Trương Sỹ Bá - Chủ tịch BaF, cho biết giá thành sản xuất thức ăn chăn nuôi của doanh nghiệp dù có tăng vài % nhưng vẫn không chênh lệch nhiều so với thức ăn chăn nuôi hỗn hợp nhờ tối ưu được công nghệ cùng với quản trị. Chưa kể, BaF còn tận dụng được một phần phụ phẩm từ công ty mẹ là CTCP Tập đoàn Tân Long, từ đó giá thành sản xuất cũng giảm xuống đáng kể. Mặt khác, Chủ tịch BaF cho biết giá bán của thịt heo ăn chay sẽ cao hơn từ 5 đến 10% so với giá heo được bán ở ngoài chợ và cạnh tranh trực tiếp với các sạp hàng.

Trong năm tới, cả HAGL cùng với BaF dự kiến mở 1.000 cửa hàng thịt theo thương hiệu Bapi Food cùng với BaF Meat Shop.