Cổ phiếu nhóm bán lẻ còn hấp dẫn nhà đầu tư?

Theo Nhà đầu tư, ảnh hưởng từ tình hình kinh tế thế giới đã tác động tiêu cực đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của nhiều doanh nghiệp, tiêu biểu là nhóm ngành bán lẻ.

Có thể thấy, nhu cầu tiêu dùng trong quý II/2023 chưa được cải thiện khi doanh thu bán lẻ hàng hóa tăng trưởng chậm lại so với quý I/2023. Mức tăng của quý II/2023 thấp hơn CAGR (tỷ lệ tăng trưởng kép hàng năm) trong giai đoạn 2016 - 2019 là 11,8%, do thu nhập của người dân vẫn chưa phục hồi khi tình hình kinh tế vĩ mô chưa có nhiều chuyển biến tích cực.

Mặt khác, chỉ số giá tiêu dùng trong 6 tháng đầu năm 2023 đạt 3,29%, duy trì đà tăng 3 năm liên tiếp, đồng thời vượt mức đại dịch 2,64% (6 tháng năm 2019) do chịu tác động bởi các yếu tố từ tăng chi phí đầu vào và do tác động của hiện tượng Elnino (nhóm gạo, thịt lợn,...), nhu cầu hồi phục (nhóm giao thông, điện,...) Cùng với đó là áp lực từ cạnh tranh và lãi vay tăng khiến kết quả kinh doanh quý II/2023 của nhiều doanh nghiệp bán lẻ niêm yết niêm yết ghi nhận mức sụt giảm lợi nhuận nhiều hơn thị trường.

Theo số liệu từ CTCP Chứng khoán VNDirect, doanh thu thuần nhóm bán lẻ trong quý II/2023 giảm 10,5%, trong khi lãi ròng giảm đến gần 80%.

Lợi nhuận sụt giảm mạnh

Báo cáo tài chính quý II/2023 cho thấy, CTCP Bán lẻ kỹ thuật số FPT (FPT Retail - HoSE: FRT) ghi nhận lỗ sau thuế là 215 tỷ đồng, đây là mức lỗ lớn nhất kể từ khi niêm yết, mặc dù doanh thu thuần tăng 15,4% lên 7.170 tỷ. Lũy kế 6 tháng đầu năm của công ty này ghi nhận doanh thu thuần hợp nhất đạt 14.924 tỷ đồng, tăng nhẹ 6,6%, nhưng lỗ ròng 213 tỷ đồng trong khi năm ngoái công ty lãi 216 tỷ đồng.

Được biết, tăng trưởng doanh thu của FRT đến từ hệ thống nhà thuốc Long Châu với doanh thu đạt 6.899 tỷ đồng, tương đương tăng 72%. Ngược lại, chuỗi FPT Shop ghi nhận doanh thu giảm 19% xuống 8.118 tỷ đồng, tương ứng lỗ ròng 318 tỷ đồng sau nửa đầu năm, trong khi cùng kỳ năm ngoái lãi 186 tỷ đồng.

Công ty này cho biết, kết quả kinh doanh lỗ là do cầu hàng hóa trong quý I và quý II/2023 giảm mạnh bởi tác động tiêu cực từ các yếu tố vĩ mô như: Xuất nhập khẩu giảm, thu nhập giảm, thất nghiệp tăng,... qua đó gây ảnh hưởng xấu đến thu nhập của người dân, khiến người tiêu dùng thắt chặt chi tiêu, đặc biệt với những mặt hàng có giá trị cao như hàng công nghệ thông tin. Bên cạnh đó, mức độ cạnh tranh giá bán của các nhà bán lẻ cũng diễn ra mạnh mẽ và kiên tục trong suốt 2 quý đầu của năm 2023.

Tình hình tương tự, CTCP Thế giới di động (HoSE: MWG) cũng ghi nhận doanh thu quý II/2023 còn 29.464 tỷ đồng, tương ứng giảm 14% so với cùng kỳ, lợi nhuận sau thuế chỉ đạt 17,4 tỷ đồng, giảm tới 98%. Lũy kế 6 tháng đầu năm, doanh thu của MWG ở mức 56.570 tỷ đồng, giảm 20% so với cùng kỳ và lợi nhuận sau thuế cũng giảm tới 98%, đạt 38,7 tỷ đồng.

Giải trình về việc lợi nhuận quý II/2023 giảm, công ty cho biết do sức mua của các mặt hàng điện thoại và điện máy nói chung suy yếu kể từ quý IV/2022 và chưa có dấu hiệu phục hồi trong nửa đầu năm 2023 (ngoại trừ sản phẩm máy lạnh và quạt do yếu tố mùa vụ). Mặc dù công ty đã tung ra nhiều chương trình giảm giá, khuyến mãi để thu hút khách hàng mới cũng như giữ chân khách hàng cũ, góp phần tăng doanh thu 8% so với quý I và chỉ còn giảm 20% so với cùng tù. Nhưng biên lợi nhuận gộp quý II vẫn giảm so với quý I và cùng kỳ năm 2022.

Cũng rơi vào tình trạng ảm đạm, Công ty CP Thế giới số (Digiworld - HoSE: DGW) ghi nhận doanh thu thuần quý II/2023 đạt 4.596 tỷ đồng, giảm 6%, lãi ròng đạt 87 tỷ đồng, tương đương giảm 36% so với cùng kỳ năm ngoái. Lũy kế 6 tháng đầu năm, doanh thu thuần của DGW ước đạt 8.556 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế đạt 169 tỷ đồng, lần lượt giảm  28,2% và 51,4% so với cùng kỳ.

Trong đó, mảng điện thoại vốn là mảng quan trọng, đóng góp phần lớn vào doanh thu của DGW cũng chỉ đạt 2.190 tỷ đồng doanh thu trong quý II, giảm 19%. Ngoài ra, mảng thiết bị văn phòng đem lại doanh thu 730 tỷ đồng, giảm 17% do các doanh nghiệp cắt giảm chi tiêu.

Không phải ngoại lệ, Tổng Công ty CP Dịch vụ Tổng hợp Dầu khí (PETROSETCO – HoSE: PET) cũng ghi nhận lãi ròng quý II/2023 giảm 77,6% so với cùng kỳ, xuống 3,3 tỷ đồng dù doanh thu thuần tăng 30,2% lên 4.503 tỷ đồng. Lũy kế 6 tháng đầu năm, doanh thu của công ty ước đạt 8.749 tỷ đồng, tăng nhẹ 5,8%, lợi nhuận sau thuế đạt 43 tỷ đồng, tương đương giảm 58,4% so với cùng kỳ.

Triển vọng nào cho cổ phiếu bán lẻ trong năm 2023?

Mặc dù kết quả kinh doanh suy giảm, nhưng bất ngờ là giá cổ phiếu nhóm bán lẻ lại diễn biến rất tích cực. Từ đầu năm đến nay, 4/4 mã cổ phiếu nhóm này đều tăng điểm mạnh gồm: PET (+73,46%), DGW (+41,05%), FRT (+26,9%), MWG (+25,43%).

Theo BSC, diễn biến tích cực của giá cổ phiếu nhóm bán lẻ trong quý II/2023 đã phản ánh kỳ vọng của giới đầu tư về kết quả kinh doanh nhóm ngành tiêu dùng bán lẻ sẽ phục hồi khả quan vào cuối năm 2023 - 2024 và kỳ vọng diễn biến tích cực theo hướng “tập trung hóa” và “hiệu quả” trong trung hạn.

BSC cho rằng kết quả kinh doanh của nhóm này trong nửa cuối năm 2023 sẽ được cải thiện so với nửa đầu năm và những cổ phiếu có câu chuyện vẫn được kỳ vọng có diễn biến giá cổ phiếu tốt hơn thị trường trong trung hạn.

Còn theo ACBS nhận định triển vọng ngành bán lẻ sẽ cải thiện hơn về cuối năm với dự phóng tình hình kinh tế tốt hơn. Chi tiêu của người dân được kỳ vọng sẽ cải thiện nhờ lãi suất điều chỉnh giảm có thể khôi phục hoạt động tài chính tiêu dùng, thuế VAT giảm cùng các biện pháp của Chính phủ nhằm giải quyết một số vấn đề của lĩnh vực bất động sản và tài chính.