Pension là gì ? Pension đem đến những phúc lợi gì cho con người?

Các khái niệm về Pension

Pension là một khái niệm thuộc Pension Fund, vậy nên ta cần tìm hiểu về cả hai khái niệm này để nắm bắt được kiến thức một cách chính xác.

Pension là gì? 

Pension là một thuật ngữ có nghĩa là hưu trí hay còn gọi cách khác là lương hưu. Đây là các khoản tiền để trả cho những người thuộc độ tuổi về hưu, khoản tiền này có thể trả theo tháng hoặc trả một lần toàn bộ số tiền đó.

Tại các nước đang phát triển nền kinh tế thị trường thì khoản tiền hưu trí sẽ do nhà nước chi trả từ quỹ bảo hiểm xã hội hoặc từ các quỹ hưu trí hay các công ty bảo hiểm tư nhân chi trả, thanh toán cho các đối tượng về hưu.

Loại kế hoạch phụ trách chi trả tiền hưu trí được sử dụng nhất nhiều nhất là “ chương trình hưu trí xác lập quyền lợi và nghĩa vụ ”. Theo đó những nhân viên hết độ tuổi lao động, về hưu sẽ được nhận một khoản tiền tương đương với tỷ lệ phần trăm của mức lương trung bình họ nhận được trong những năm lao động khi làm việc tại một công ty nhất định và sẽ được nhận hàng kỳ.

Đây như một sự kết hợp của người sử dụng lao động với người lao động để tạo nên những quỹ trợ cấp mà trong đó người sử dụng lao động phải trả phần lớn số tiền của quỹ.

Pension Fund là gì?

Pension Fund được hiểu là quỹ hưu trí, là đình chế về tài chính quản lý số tiền hưu trí tự nguyện thỏa thuận theo hợp đồng của các cá nhân đã đồng nhất với công ty, chính phủ. Quỹ hưu trí được tích lũy hàng ngày với sự đóng góp của người sử dụng lao động và người lao động, cũng như việc chi trả khoản tiền cho những người đã về hưu. 

Quỹ hưu trí sẽ được chuyên môn hóa vào các khoản đầu tư sinh lời, dài hạn như việc mua cổ phiếu, chứng khoán hay bất động sản,... Vậy người lao động phải đóng bảo hiểm bao nhiêu năm mới được hưởng lưu hưu là vấn đề được nhiều người quan tâm khi sử dụng loại bảo hiểm này.

 Đặc điểm của quỹ trợ cấp lương hưu

Dựa vào nguyên tắc xác định nguồn tài trợ và mức trợ cấp chi trả cho từng thành viên của quỹ mà các quỹ trợ cấp lương hưu có thể được tách biệt rõ rệt với các trung gian tài chính khác.

Nguyên tắc xác định nguồn tài trợ

Tại nhiều nước hiện nay các quỹ trợ cấp hưu trí hoạt động theo mô hình "pay-as-you-go". Mô hình này có nghĩa là tiền lương hưu chi trả cho những người đã về hưu ở thời điểm hiện tại do những đóng góp cho quỹ lương hưu của những người đang lao động. Nhưng hệ thống này đã bộc lộ nhiều khuyết điểm như:

• Việc lấy tiền của người lao động hiện tại để chi trả trợ cấp cho những người đã về hưu vẫn phát huy hiệu quả khi lượng đóng góp cao hơn lượng chi trả. Nhưng đối với các nước già hóa dân số đặc biệt là các nước phát triển thì lượng đóng góp không đủ để bù vào lượng chi trả, dẫn đến mức trợ cấp hưu trí trung bình sẽ giảm mạnh và có thể không bảo đảm một mức cần thiết cho họ.
• Tuổi thọ ngày càng tăng lên dẫn đến mức đóng góp và chi trả của quỹ trợ cấp mất cân bằng. Điều này đồng nghĩa với việc sẽ phải trả mức trợ cấp lớn và có nguy cơ vượt quá khả năng tài chính của quỹ.
• Mô hình quỹ trợ cấp này bộc lộ sự không công bằng giữa các thế hệ khi gánh nặng trợ cấp hưu trí ngày càng lớn và người trực tiếp đóng góp cho các quỹ này ngày càng cao lại là lớp trẻ hiện nay.

Những khuyết điểm trên đã vạch rõ sự bất ổn mô hình "pay-as-you-go", qua đó chúng ta thấy rằng cần xây dựng một mô hình quỹ trợ cấp hưu trí mới mang lại sự cân bằng về mặt tài chính trong dài hạn cũng như cần sự cân bằng hơn giữa các thế hệ. Nếu không hệ lụy xã hội có thể phải gánh rất lớn, khó lòng mà giải quyết được.

Các nguyên tắc để xác định mức trợ cấp

Trợ cấp được lấy trực tiếp từ quỹ hưu lương hưu để chi trả trong đó quỹ hưu trí tồn tại dưới hai hình thức sau đây:

Chương trình hưu trí có xác định theo mức độ trợ cấp: Người sử dụng lao động phải đảm bảo nhân viên sẽ được nhận lợi ích nhất định khi về hưu. Người sử dụng lao động sẽ đứng ra thanh toán khoản lương cụ thể cho người nghỉ hưu theo công thức đã quy định. Nếu như số tiền trong kế hoạch không đủ thì công ty sẽ chịu trách nhiệm trả phần còn lại của khoản thanh toán.

Chương trình hưu trí xác định theo mức độ đóng góp: Người sử dụng lao động sẽ thực hiện những kế hoạch để đóng góp cho công nhân phù hợp với mức độ khác nhau dựa vào đóng góp của nhân viên đối với công ty. Lợi ích cuối cùng mà nhân viên nhận được sẽ phụ thuộc vào hiệu quả của sự đầu tư từ chương trình đó. Công ty chỉ có trách nhiệm thanh toán một khoản tiền đóng góp cụ thể.

Điều kiện để được hưởng chế độ từ quỹ hưu trí

Chế độ hưu trí là mục tiêu cơ bản nhất trong chính sách bảo hiểm xã hội. Và để được hưởng chế độ này người lao động phải đáp ứng được các tiêu chí cơ bản là khi nghỉ việc phải đảm bảo đã đóng góp từ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên và thuộc một trong những trường hợp dưới đây:

• Lao động nam giới đủ 60 tuổi và nữ đủ 55 tuổi.
• Lao động nam có độ tuổi từ 55 – 60 tuổi, lao động nữ có độ tuổi từ 50 – 55 tuổi và phải có đủ 15 năm công tác hay làm những công việc nặng nhọc hoặc gây độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành và bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên.
• Người đối tượng lao động bị nhiễm HIV/AIDS do tai nạn nghề nghiệp khi thực hiện nhiệm vụ thì sẽ được hưởng chế độ hưu trí
• Với những đối tượng thuộc lực lượng quân nhân, công an thì độc tuổi nghỉ hưu được xét giảm thấp hơn so với quy định ở trên.
• Người lao động có đủ từ 50 – 55 tuổi đồng thời có đủ 20 năm tham gia đóng bảo hiểm xã hội trở lên, nhưng trong đó có 15 năm làm việc khai thác trong các hầm lò nguy hiểm.
• Và một số trường hợp khác do Bộ luật Lao động ban hành

Lời kết

Những thông tin trong bài đã cung cấp cho các bạn những thông tin để trả lời câu hỏi “Pension là gì?”. Hy vọng rằng những kiến thức này sẽ giúp ích cho bạn hoặc thành viên gia đình bạn hiểu rõ về chế độ mà mình sẽ được hưởng nếu đóng bảo hiểm đầy đủ và đáp ứng đủ điều kiện.