Cách xác định tỷ trọng bê tông cốt thép trong xây dựng

Trần Thị Ánh Dương

Bê tông là loại vật liệu có độ bền cao, vững chắc được chuyển đổi từ dạng nhão sang dạng cứng theo đúng tiêu chuẩn nhất định. Tỷ trọng bê tông là vấn đề mà rất nhiều người thắc mắc bởi việc xác định khá phức tạp. Một ngôi nhà có đẹp và có chắc chắn hay không phần lớn chịu ảnh hưởng của yếu tố này. Xác định được tỷ trọng bê tông cốt thép là bao nhiêu sẽ giúp bạn dự trù được khối lượng nguyên vật liệu sử dụng trong công trình xây dựng. Hãy theo dõi bài viết dưới đây để giải đáp những thắc mắc còn tồn đọng trong lòng bạn nhé!

Bê tông là gì?

Trước khi giải đáp thắc mắc tỷ trọng bê tông là bao nhiêu, chúng ta cần hiểu rõ bê tông là gì. Bê tông là hỗn hợp gồm cát, đá, xi măng,… được phối trộn lại với nhau tạo thành một hỗn hợp có tên là vữa. Trong đó, tỷ trọng của các nguyên vật liệu này là khác nhau. Cho nên tỷ lệ pha trộn các nguyên vật liệu cần đúng tỷ lệ để tạo thành khối bê tông an toàn, đạt tiêu chuẩn và đáp ứng yêu cầu của công trình xây dựng.

ty-trong-be-tong-1-1651252223.jpg
Bê tông là hỗn hợp gồm cát, đá, xi măng

Cấu tạo của bê tông gồm những gì?

Bê tông là loại vật liệu đá nhân tạo được làm bằng cách đổ khuôn và làm rắn chắc một hỗn hợp bao gồm chất kết dính, cốt liệu (cát, sỏi hay đá dăm), nước và phụ gia. Thành phần của hỗn hợp bê tông phải đảm bảo rằng sau một thời gian đông rắn lại, bê tông phải đạt được những tính chất cho trước như độ cứng, cường độ chịu lực, độ chống thấm,...

Cốt liệu là vật liệu rất quan trọng một khối bê tông cụ thể là cát. Loại cát có thể được sử dụng trong công trình là cát đen hoặc cát vàng. Nhưng bạn phải biết cách lựa chọn và biết được tiêu chuẩn về cát xây dựng trong quá trình đổ xi măng. Nếu bạn không biết cách chọn lựa và xác định tiêu chuẩn của cát sẽ làm ảnh hưởng đến chất lượng của khối bê tông trong xây dựng. Không những vậy bạn cần phải tìm những địa chỉ bán cát xây dựng chất lượng có uy tín.

Chất kết dính có thể là xi măng, các loại thạch cao, vôi hay cũng có thể là chất kết dính hữu cơ (polime). Trong bê tông, xi măng cốt liệu thường chiếm 80 đến 85% khối lượng còn xi măng chiếm khoảng 10 đến 20% khối lượng.

ty-trong-be-tong-2-1651252223.jpg
Trong bê tông, xi măng cốt liệu thường chiếm 80 đến 85% khối lượng

Hỗn hợp nguyên liệu mới được nhào trộn gọi là bê tông tươi hay bê tông thương phẩm. Hỗn hợp bê tông tươi sau khi đông rắn lại, chuyển sang trạng thái cứng như đá được gọi là bê tông.Trong bê tông, cốt liệu đóng vai trò như là bộ khung chịu lực, hồ chất kết dính bao bọc xung quanh hạt cốt liệu, chúng đóng vai trò là chất bôi trơn, đồng thời lấp đầy những khoảng trống và liên kết các hạt cốt liệu lại với nhau.

Bê tông và bê tông cốt thép là vật liệu được sử dụng rộng rãi trong xây dựng vì chúng có những ưu điểm như sau: Cường độ chịu được lực cao, có thể chế tạo được những loại bê tông có cường độ, hình dạng và tính chất khác nhau. Giá thành rẻ, khá bền vững và ổn định đối với mưa nắng, nhiệt độ, độ ẩm, tuổi thọ kéo dài.

Bê tông là loại vật liệu giòn, cường độ chịu nén lớn nhưng cường độ chịu kéo thấp. Để khắc phục nhược điểm này, người ta thường đặt thêm cốt thép vào để tăng cường khả năng chịu kéo của bê tông trong kết cấu chịu uốn, chịu kéo. Loại bê tông này được gọi là bê tông cốt thép. Vì bê tông và cốt thép có lực bám dính tốt, có hệ số dãn nở nhiệt gần xấp xỉ nhau, nên chúng có thể sử dụng đồng thời trong một công trình.

ty-trong-be-tong-3-1651252223.jpg
Bê tông cốt thép là bê tông được đặt thêm cốt thép vào để tăng cường khả năng chịu kéo

Mục đích tính tỷ trọng bê tông trong xây dựng

  • Giúp cho người thợ thành thạo được cách đo bóc khối lượng bê tông, từ đó phục vụ tốt cho công tác lập dự toán cho các công trình của mình.
  • Việc tính tỷ trọng bê tông giúp kiểm tra chính xác khối lượng bê tông có sai lệch trong quá trình thực hiện so với thiết kế hay không? Khối lượng bê tông thừa hay thiếu như thế nào?
  • Bóc khối lượng bê tông nhằm phục vụ cho kế hoạch mà bạn đã dự trù vật tư cũng như cân đối được vật liệu nhằm phục vụ cho quá trình thi công. Điều này góp phần đảm bảo công tác quản lý và thi công công trình được hiệu quả, tiết kiệm và chính xác nhất.
  • Tính toán được tỷ trọng bê tông tươi cần thiết để đặt mua từ các trạm sản xuất bê tông tươi thương mại.
  • Khi tính tỷ trọng của bê tông chúng ta cần phải lưu ý tính toán chuẩn xác cho từng hạng mục khác nhau, vị trí khác nhau như bê tông sàn nhà, bê tông đài móng,… Vì mỗi vị trí cần độ cứng và tỷ trọng khác nhau.
  • Việc áp dụng cách tính tỷ trọng bê tông sẽ giúp cho việc xây dựng trở nên thuận tiện, dễ dàng, nhanh chóng và tiết kiệm hơn rất nhiều.
ty-trong-be-tong-4-1651252223.jpg
Khi tính tỷ trọng của bê tông chúng ta cần phải lưu ý tính toán chuẩn xác tỷ trọng bê tông cho từng hạng mục khác nhau

Cách tính tỷ trọng bê tông như thế nào?

Tỷ trọng là gì?

Muốn tính chính xác tỷ trọng của bê tông thì cần phải hiểu tỷ trọng là gì? Tỷ trọng là là tỉ số giữa khối lượng riêng của một chất so với khối lượng riêng của chất đối chứng (chủ yếu là so với nước) trong những điều kiện xác định. Mà khối lượng riêng của nước bằng 1 (tại 20 độ C) cho nên tỷ trọng bê tông đúng bằng khối lượng riêng của bê tông luôn.

Khối lượng riêng (hay còn gọi là mật độ khối lượng) là một đặc tính về mật độ khối lượng trên một đơn vị thể tích của vật đó và nó được xác định bằng tỉ số giữa khối lượng (viết tắt là m) của một vật làm bằng chất đó (nguyên chất) với thể tích (viết tắt là V). Nếu chất đó là đồng chất thì khối lượng riêng tại mọi vị trí là như nhau và bằng khối lượng riêng trung bình.

ty-trong-be-tong-5-1651252223.jpg
 Tỷ trọng là là tỉ số giữa khối lượng riêng của một chất so với khối lượng riêng của chất đối chứng

Công thức tính tỷ trọng bê tông

Tỷ số bê tông = Khối lượng riêng của bê tông: D = m/V

Tiêu chuẩn xác định tỷ trọng là:

  • Theo TCVN: Tỷ trọng của một chất được xác định tại nhiệt độ từ 15 đến 20 độ C.
  • Theo ASTM: Tỷ trọng của một chất được xác định ở 60 độ F tức ở nhiệt độ từ 15,6 đến 20 độ C.
ty-trong-be-tong-6-1651252223.jpg
 Tỷ trọng của bê tông đúng bằng khối lượng riêng bê tông

Tỷ trọng của một số loại bê tông trong xây dựng

Bạn đọc có thể tham khảo một số tỷ trọng của bê tông như sau (dựa theo tiêu chuẩn xây dựng (TCVN 2737 – 2006) về tải trọng và tác động, trọng lượng bê tông):

  • Bê tông không có cốt thép: tỷ trọng là 2,20 T/m3.
  • Bê tông cốt thép: tỷ trọng là 2,50 T/m3.
  • Bê tông bọt để ngăn cách: Tỷ trọng là 0,40 T/m3.
  • Bê tông bọt để xây dựng: Tỷ trọng là 0,90 T/m3.
  • Bê tông thạch cao với xỉ lò cao: Tỷ trọng là 1,30 T/m3.
  • Bê tông thạch cao với xỉ lò cao cấp phối: Tỷ trọng là 1,00 T/m3.
  • Bê tông rất nặng với gang dập: Tỷ trọng là 3,70 T/m3.
  • Bê tông nhẹ với xỉ hạt: Tỷ trọng là 1,15 T/m3.
  • Bê tông nhẹ với keramzit: Tỷ trọng là 1,20 T/m3.

Lời kết:

Bài viết trên cung cấp cho bạn đọc cách tính đầy đủ và chi tiết về tỷ trọng bê tông. Biết được tỷ trọng này sẽ giúp cho gia đình bạn dự trù được khối lượng nguyên vật liệu khi thi công nhằm tiết kiệm chi phí hơn. Hy vọng bài viết sẽ giúp cho nhân công vận dụng được trong quá trình xây dựng công trình.