Tại sao kiêng nối đũa khi ăn và những kiêng kỵ trong việc dùng đũa của người Việt

Trần Thị Ánh Dương

Đũa là vật dụng quen thuộc và quan trọng trong mỗi bữa ăn của người Việt. Tuy nhiên, việc dùng đũa có rất nhiều đại kỵ mà không phải ai cũng biết. Ví dụ như tại sao kiêng nối đũa? Hãy tham khảo bài viết này để tìm đáp án cho câu hỏi trên và biết thêm về những đại kỵ khi dùng đũa của người Việt nhé!

Tại sao kiêng nối đũa?

Khi muốn gắp thức ăn cho người khác, bạn cần gắp thức ăn đặt hẳn vào chén của người đó để tránh việc “nối đũa”, tức là chuyền thức ăn từ đũa của mình sang đũa của người khác. Theo quan niệm của nhiều người ở một số nơi, khi hỏa táng người chết, tro cốt sẽ được chuyền bằng đũa. Chính vì vậy, việc nối đũa khi gắp thức ăn sẽ làm nhiều người liên tưởng đến việc gắp tro cốt đó, sẽ mang đến vận xui. Do đó, đây cũng là việc làm kiêng kỵ khi ăn cơm để tránh may mang những điều xui xẻo vào người.

tai-sao-kieng-noi-dua-1-1649984296.jpg

Những thông tin phía trên chính là lý giải cho việc tại sao kiêng nối đũa khi ăn

Tại sao kiêng dùng đũa dài ngắn không đều?

Người xưa thường dùng câu "tam trường lưỡng đoạn" để chỉ cách xếp đũa ngắn dài không đều trên bàn ăn. Đây là một điềm xấu, biểu hiện của sự xui xẻo, chết chóc trong tâm linh người Việt. Quan niệm này có thể bị ảnh hưởng bởi văn hóa Trung Hoa. Theo quan niệm của người xưa, xếp đũa không đều có sự tương đồng với hình ảnh quan tài. Quan tài được tạo thành từ 2 tấm ván gỗ ngắn và 3 tấm ván gỗ dài, đây chính là đại diện cho chuyện không may sẽ xảy ra.

Ngoài ra, khi dùng một đôi đũa cao đũa cao thấp không đều sẽ thể hiện rằng bạn là một người “hớt hỏng”, làm việc bộp chộp và thiếu kỹ lưỡng.

Tại sao kiêng việc dùng đũa cắm vào chén cơm?

Điều kiêng kỵ này được rất nhiều người biết đến. Người ta quan niệm rằng điều này giống như việc cắm nhang vào bát hương. Đây là một việc đại kỵ vì mang ngụ ý như đang mời cơm người đã khuất.

tai-sao-kieng-noi-dua-2-1649984296.jpg

Cắm đũa thẳng vào chén cơm chính là điều đại kỵ mang lại xui xẻo trong văn hóa người Việt

Tại sao kiêng gõ đũa vào bát?

Theo quan niệm dân gian, gõ đũa vào bát sẽ tạo ra âm thanh giống kẻ ăn xin. Bởi theo quan niệm của người xưa thì chỉ có kẻ ăn xin đầu đường xó chợ mới tạo ra những âm thanh như thế nhằm thu hút sự chú ý của người qua đường để xin bố thí. Việc gõ đũa vào bát cũng được coi là việc làm thất lễ và mang đến xui xẻo.

Tại sao không nên dùng đũa để xiên thức ăn?

Theo quan niệm của nhiều người, việc dùng đũa đâm xuyên vào đồ ăn trong bữa cơm là một hành vi khiếm nhã, mất lịch sự đối với người ngồi cùng bàn. Vì vậy, đây cũng là một việc làm kiêng kỵ khi dùng đũa của người Việt.

Tại sao kiêng quay đũa ngược về phía mình

Trên bàn cơm, có nhiều người thường quay ngược đầu đũa vào phía mình khi múc canh mà không cần đặt đũa xuống bàn. Tuy nhiên, điều này thực ra cũng là một điều cấm kỵ bởi đầu đũa có thể mang đến vận xui cho người dùng đôi đũa đó. Vì vậy, tốt hơn hết là bạn nên đặt đũa xuống ngay ngắn rồi mới sử dụng sang dụng cụ khác.

tai-sao-kieng-noi-dua-3-1649984297.jpg

Tại sao kiêng nối đũa và quy tắc đặt đũa như thế nào?

Tại sao kiêng gác đũa trên miệng chén?

Việc gác đũa trên miệng chén thường ngụ ý rằng bạn đã dừng lại việc ăn uống của mình. Tuy nhiên, trong quan niệm của người Việt xưa, điều này chính là tối kỵ vì khi gác ngang đũa ngang trên miệng chén sẽ khiến người “bên kia” nghĩ rằng mình đang mời họ. Do đó, tốt nhất là bạn nên để đũa sang bên cạnh hoặc gác trên giá gác đũa khi kết thúc bữa ăn của mình.

Tại sao kiêng đặt chéo đũa?

Đặt chéo đũa lên trên bàn thường được coi là hành động mang hàm ý phản đối, chống đối người đối diện. Ở thời phong kiến, chỉ có kẻ phạm tội khi phải ký tên vào bản cung khai thì mới bị quan trên đánh dấu chéo.

Tại sao kiêng làm rơi đũa xuống đất?

Người xưa dùng cụm từ "Lạc địa kinh Thần" để chỉ việc đánh rơi đũa xuống đất. Trong xã hội xưa, đây là một việc làm thất lễ nghiêm trọng. Cổ nhân cho rằng, tổ tiên đều đang an nghỉ ở dưới đất nên không nên quấy rầy. Đũa rơi xuống đất chính là việc làm kinh động đến tổ tiên đang ở dưới đất, chính là việc làm đại bất hiếu.

Vì sao kiêng dùng đũa ngược?

Theo quan niệm tâm linh của nhiều người, cầm đũa ngược sẽ làm "đảo lộn càn khôn". Ngoài ra, đây là một việc làm không thuận mắt, có thể thể hiện rằng người cầm đũa kiểu này sẽ không chu đáo và thiếu lễ nghĩa. Về mặt khoa học, việc làm này cũng sẽ không hợp vệ sinh. Ngay cả khi gắp đồ ăn sống khi ăn lẩu hay đồ nướng, tốt nhất là bạn nên sử dụng một đôi đũa khác.

tai-sao-kieng-noi-dua-4-1649984297.jpg

Những hành động dùng đũa phạm vào điều kỵ không chỉ mang đến vận xui mà còn làm mất hình ảnh của bạn với mọi người xung quanh

Tại sao kiêng chỉ ngón trỏ ra ngoài khi cầm đũa?

Việc ngón trỏ chỉ ra ngoài khi cầm đũa sẽ giống như đang không ngừng chỉ tay vào người khác. Đây là một hành động mang ý tứ chỉ trích, mắng chửi người khác. Nó còn mang ý nghĩa thiếu lịch sự và thiếu lễ phép. Ngoài ra, hành động dùng đũa chỉ vào người khác cũng có ý nghĩa tương tự, bất kính, thiếu sự tôn trọng với đối phương. 

Tại sao kiêng việc ngậm đũa?

Khi đang ăn mà đem đũa ngậm trong miệng hay cắn đũa thỉnh thoảng còn gây ra tiếng động thì sẽ bị coi là hành vi vô lễ, thiếu phép tắc. Ngoài ra, hành vi và âm thanh như thế này cũng sẽ khiến người khác cảm thấy khó chịu và phản cảm. Không chỉ vậy, đây là một hành vi vô cùng mất vệ sinh.

tai-sao-kieng-noi-dua-5-1649984297.jpg

Ngoài ra, còn rất nhiều kiêng kỵ khác như dùng đũa gẩy thức ăn, cầm đũa lên rồi đặt đũa xuống mà không gắp, gắp thức ăn rơi vãi khắp nơi,...

Phần kết

Hy vọng qua bài viết này bạn đã hiểu được lý do vì sao kiêng nối đũa và những kiêng kỵ khác khi dùng đũa trên bàn ăn của người Việt. Hãy ghi nhớ và áp dụng để bữa cơm của bạn và mọi người xung quanh luôn ngon miệng nhé!