Xuất hiện các mô hình văn phòng mới sau đại dịch

Hoàng Bích Nga

Mô hình văn phòng chia sẻ và văn phòng kết hợp được nhiều doanh nghiệp lựa chọn hậu đại dịch. Sự thay đổi này phù hợp với xu hướng học tập và làm việc trong trạng thái “bình thường mới”. 

Mô hình văn phòng chia sẻ

Theo một nghiên cứu trong thời điểm dịch Covid-19 bùng phát tại Việt Nam của Trung tâm Dữ liệu Internet (IDC). Có 80% doanh nghiệp có văn phòng tại Việt Nam lên kế hoạch sử dụng không gian làm việc chia sẻ trong thời gian từ 1 cho tới 3 năm tới. Con số này được đánh giá là cao hơn mức trung bình so với các nước trong cùng khu vực. 

Trong khi đó, người Việt Nam lại rất coi trọng lợi ích của không gian làm việc chia sẻ trong quá trình mở rộng kinh doanh. 86% người được khảo sát đồng ý với việc này. 

Còn đối với khu vực Đông Nam Á, theo báo cáo của IDC có 93% doanh nghiệp cho biết, một lực lượng nhân viên trẻ với sức sống dồi dào và rất năng động. Mô hình văn phòng cũ không còn phù hợp nên cần phải thay đổi. 

Một đơn vị phát triển văn phòng linh hoạt ở TP Hồ Chí Minh là Coworking Resourcescho biết, mô hình văn phòng làm việc chia sẻ đang phát triển mạnh mẽ ở Việt Nam. Trung bình cứ 47 ngày lại có một địa điểm hoạt động theo mô hình văn phòng chia sẻ được ra mắt thị trường. Đặc biệt là mô hình này “sống tốt” ngay cả trong đại dịch. 

Ví dụ điển hình là Tiktok Việt Nam đã chuyển từ tòa văn phòng hạng A ở quận 1 sang văn phòng hạng A khác cũng ở quận 1 nhưng là dạng chia sẻ khiến nhiều người chú ý. Hay các công ty nước ngoài khác cũng đã chọn văn phòng chia sẻ để làm việc như Snow, Tencent’s WeTV Vietnam.

mo-hinh-van-phong-01-1642471276.jpg
Mô hình văn phòng chia sẻ.

Bà Hoàng Nguyệt Minh, Giám đốc Bộ phận cho thuê thương mại Savills Hà Nội, cho biết văn phòng chia sẻ là xu hướng phù hợp với các bạn trẻ thích làm việc bên ngoài, tại những nơi mà môi trường làm việc linh động hơn. 

Phân khúc văn phòng chia sẻ phù hợp với các doanh nghiệp khởi nghiệp hoặc những người làm tự do. Trong thời kỳ đại dịch bùng phát, khiến nhiều doanh nghiệp phải cắt giảm chi phí thuê mặt bằng làm việc thì mô hình văn phòng mới này rất phù hợp với các doanh nghiệp có quy mô nhỏ. 

Theo Giám đốc Bộ phận Cho thuê thương mại Savills TP Hồ Chí Minh, bà Từ Thị Hồng An cho biết, đối tượng khách hàng thị trường văn phòng thường là các doanh nghiệp trong những lĩnh vực như bất động sản, tài chính, ngân hàng, giáo dục,.. Họ thường thuê các mặt bằng ở vị trí trung tâm để thuận tiện trong giao dịch. Nhưng do dịch bệnh, các lĩnh vực này đẩy mạnh việc áp dụng công nghệ 4.0, các nền tảng kỹ thuật số, Fintech, IT nên nhu cầu về những văn phòng kết hợp là rất lớn. 

"Rõ ràng, Covid-19 đã tạo điều kiện tốt cho sự phát triển của không gian văn phòng linh hoạt, tuy nhiên, đây chỉ là một cú hích buộc các công ty phải đẩy nhanh quá trình cải tạo và cải tiến nơi làm việc", bà Hồng An nói.

Xu hướng tiết kiệm khi thuê mặt bằng cho văn phòng trong và sau đại dịch đã khiến một lượng lớn doanh nghiệp có xu hướng dịch chuyển ra xa trung tâm. Vì vây, thị trường bất động sản văn phòng ở khu vực ven đô Hà Nội và TP Hồ Chí Minh phát triển nhiều như “nấm sau mưa”. 

Ông Nguyễn Hồng Hải, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty VNO cho biết, trong và sau đại dịch, ghi nhận gia tăng số lượng lớn người tìm kiếm thuê văn phòng giá rẻ, diện tích nhỏ đến vừa. Tỷ lệ lấp đầy phân khúc bất động sản này cũng cao. 

Thay vì đóng cửa cho nhân viên làm việc online từ xa, thì nhiều doanh nghiệp vẫn tìm các văn phòng hạng B và hạng C để duy trì hoạt động của công ty. Đồng thời chi phí thuê mặt bằng cũng giảm, doanh nghiệp được “lợi cả đôi đường”. 

Mô hình văn phòng kết hợp

Khác với mô hình văn phòng chia sẻ ở trên, mô hình văn phòng kết hợp tức là kết hợp giữa làm việc tại văn phòng và làm việc từ xa. Đặc biệt khi đại dịch bùng phát, các biện pháp giãn cách xã hội khiến nhiều người phải làm việc online. Do đó mô hình văn phòng kết hợp lấy con người làm trung tâm đã được định hình. 

Theo Savills Việt Nam, mô hình văn phòng mới này đang trở thành xu hướng tất yếu trong tương lai. Nhiều nhiều công ty hiện nay đang bắt đầu cân nhắc việc chuyển sang mô hình làm việc kết hợp - giữa làm việc tại văn phòng và làm việc từ xa.

Khảo sát của Savills dựa trên các yếu tố tác động tới nhân viên và chủ doanh nghiệp. Theo các nhân viên thì họ chỉ muốn có mặt ở văn phòng ít nhất 1 lần/tuần. Còn doanh nghiệp lại muốn nhiều hơn thế, để hoạt động trao đổi công việc giữa các bộ phận và đồng nghiệp diễn ra trực tiếp, thuận lợi hơn. Nhằm gia tăng năng suất, phục hồi lại doanh nghiệp sau thời gian dài bị ảnh hưởng bởi đại dịch. 

Tuy nhiên, đối với lĩnh vực có yếu tố an ninh cao như ngân hàng thì mô hình văn phòng truyền thống vẫn là sự lựa chọn hàng đầu. 

mo-hinh-van-phong-02-1642471276.jpg
Mô hình văn phòng kết hợp. 

Việt Nam có một hệ sinh thái các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Trong những năm gần đây còn xuất hiện nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp, sáng tạo, chuyển đổi số. Không gian làm việc kiểu truyền thống không phù hợp với họ mà là không gian làm việc chung. Khi các doanh nghiệp này phát triển, mở rộng kinh doanh thì sẽ gia tăng nguồn cầu cho thị trường bất động sản văn phòng cho thuê, đặc biệt là mô hình văn phòng làm việc kết hợp. 

Việt Nam sở hữu hệ thống pháp lý tạo điều kiện xây dựng một môi trường kinh doanh năng động. Nên nhu cầu thuê văn phòng cũng có xu hướng thay đổi nhanh chóng. 

Với tốc độ phát triển mạnh mẽ trong thời gian gần đây của TP HCM, trong đó có các lĩnh vực tài chính, ngân hàng, bất động sản, công nghệ thông tin. Thì nhu cầu thuê và sở hữu các văn phòng hiện đại, đa chức năng sẽ ngày càng tăng, để đáp ứng những nhu cầu làm việc của lực lượng lao động trẻ. Tuy nhiên, với diễn biến phức tạp của đại dịch Covid-19, cùng với đó là sự tăng trưởng vững chắc của các doanh nghiệp vừa và nhỏ thì mô hình văn phòng truyền thống sẽ có thể gặp nhiều thách thức. Nhưng lại thúc đẩy sự phát triển của mô hình làm việc kết hợp trong tương lai.

Bà Từ Thị Hồng An, Giám đốc Cho thuê thương mại, Savills TPHCM cho hay, có 3 yếu tố thúc đẩy sự chuyển đổi của văn phòng truyền thống sang văn phòng kết hợp.

Thứ nhất, đại dịch Covid-19 khiến nhiều tỉnh, thành phố phải thực hiện các biện pháp giãn cách xã hội là chất xúc tác cho quá trình chuyển đổi từ mô hình văn phòng truyền thống sang văn phòng kết hợp. Theo đánh giá của tổ chức này, hai thành phố là Hà Nội và TP Hồ Chí Minh có khả năng thích ứng cao với xu hướng mới này. 

Thứ hai, nhiều công ty áp dụng công nghệ, kỹ thuật số do đó người lao động có thể làm việc linh hoạt tại công ty và cả tại nhà. 
Thứ ba, tiêu chuẩn Môi trường - Xã hội - Quản trị (ESG) thúc đẩy các doanh nghiệp chuyển đổi mô hình văn phòng từ truyền thống sang mô hình văn phòng kết hợp, nhằm hưởng ứng kế hoạch bảo vệ môi trường. 

Có thể thấy đại dịch Covid-19 đã thay đổi nhu cầu lựa chọn mô hình văn phòng của nhiều doanh nghiệp. Mô hình văn phòng kiểu truyền thống hay mô hình văn phòng chia sẻ, văn phòng kết hợp đều có ưu điểm và nhược điểm khác nhau. Tuy nhiên phụ thuộc vào lĩnh vực kinh doanh đặc thù của từng doanh nghiệp sẽ phù hợp với mô hình văn phòng nào. Điều này sẽ tạo ra một bộ mặt mới cho thị trường bất động sản văn phòng tại Việt Nam.