Không chỉ làm Bắc Kinh và Thượng Hải lao đao, Zero Covid còn khiến nền kinh tế Trung Quốc đứng trước biến số khó lường

Phạm Thị Lý

Toàn bộ nền kinh tế Trung Quốc phải chịu ảnh hưởng không nhỏ khi 2 thành phố lớn nhất nước này thực hiện chính sách phong tỏa.

Theo Doanh Nghiệp Niêm Yết, những số liệu kinh tế mới đều cho thấy mọi lĩnh vực đời sống bị tác động nghiêm trọng bởi Zero Covid.

Con số ảm đạm

Dù phần lớn các ca nhiễm COVID mới tại Trung Quốc đều tập trung ở Bắc Kinh và Thượng Hải nhưng dữ liệu cho thấy sức ảnh hưởng rộng hơn rất nhiều của các hạn chế trong phòng dịch, theo CNBC.

Cuộc khảo sát của Phòng Thương mại EU cuối tháng 3 cho thấy gần 60% doanh nghiệp từ châu   hoạt động tại Trung Quốc đã hạ mức doanh thu dự báo do kết quả của biện pháp kiểm soát dịch bệnh. Có tới hơn 1 nửa doanh nghiệp hạ dự báo từ 6 đến 15%.

khong-chi-lam-bac-kinh-va-thuong-hai-lao-dao-zero-covid-con-khien-nen-kinh-te-trung-quoc-dung-truoc-bien-so-kho-luong-1-1651916486.jpeg
Kinh tế Trung Quốc lao đao vì Zero Covid

Khảo sát hàng tháng được công bố vào tuần trước cho thấy tâm lý của những doanh nghiệp sản xuất và dịch vụ tháng 4 đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ cú sốc COVID đầu tiên vào tháng 2 năm 2020.

Khảo sát này còn được biết đến là PMI - Chỉ số nhà quản trị mua hàng, cho thấy so với tháng 3 thì hoạt động kinh doanh tiếp tục thu hẹp lại. Hôm 5/5, chỉ số PMI được Caixin công bố, cho thấy ngành dịch vụ giảm xuống mức 36,2 trong tháng 4. So với tháng trước, chỉ số PMI trên 50 thể hiện hoạt động kinh tế tăng trưởng, dưới 50 cho thấy sự giảm sút.

Kỳ vọng về sản lượng trong tương lai đã cải thiện phần nào nhưng vẫn còn lo ngại rằng mất bao lâu để có thể giải quyết các ca nhiễm COVID và trở lại kinh doanh bình thường, theo một thông cáo báo chí.

Các dữ liệu khác cũng cho thấy hạn chế COVID của  Trung Quốc đã ảnh hưởng đến như thế nào.

Sản lượng điện đã tăng trong hai tháng đầu năm, nhưng tốc độ tăng này đã trở về con số 0 vào tháng 3, số liệu của ông Larry Lu - trưởng nhóm kinh tế Trung Quốc tại Macquarie cho thấy. Theo dự tính của ông thì sản lượng điện sẽ giảm vào tháng 4.

Với lĩnh vực nhà ở, ông Hu lưu ý rằng việc phong tỏa cũng sẽ khiến người dân mua nhà gặp khó khăn. Điều này làm doanh số bán hàng tại 30 thành phố hàng đầu trong tháng 4 giảm 50% so với một năm về trước.

Starbucks hôm 3.4 cho biết 72% trong số 225 thành phố của Trung Quốc mà gã khổng lồ cà phê này kinh doanh đã bị Omicron bủa vây. Công ty này có hơn 5.600 cơ sở trải khắp miền trung và miền đông Trung Quốc và đây là thị trường lớn thứ của Starbucks.

khong-chi-lam-bac-kinh-va-thuong-hai-lao-dao-zero-covid-con-khien-nen-kinh-te-trung-quoc-dung-truoc-bien-so-kho-luong-2-1651916487.jpg
Ảnh minh họa

Theo Chủ tịch Starbucks Trung Quốc Belinda Wong, “Vì sự dễ lây lan của biến thể này, các hạn chế về di chuyển và phong tỏa được áp dụng và nới lỏng một cách cẩn trọng hơn. Hầu hết các cửa hàng vẫn có thể hoạt động nhưng vẫn bị cản trở bởi các giao thức an toàn nghiêm ngặt”.

Khoảng 1/3 số cửa hàng của Starbucks vẫn tạm thời đóng cửa tính đến ngày 3 tháng 5. Hoặc, có những cửa hàng trong số đó chỉ cung cấp dịch vụ mang đi hoặc giao hàng. Starbucks đã tạm ngừng dự báo doanh thu trong phần còn lại của năm.

Trong suốt tháng 4, thành phố lớn nhất của Trung Quốc là Thượng Hải vẫn bị phong tỏa. Cuối tháng trước, thủ đô Bắc Kinh bắt đầu thắt chặt hạn chế kinh doanh và đi lại nhằm kìm hãm sự gia tăng nhanh chóng của số ca nhiễm.

Theo số liệu được công bố, doanh thu du lịch Trung Quốc ở giai đoạn này chỉ phục hồi lên 64,68 tỷ nhân dân tệ (9,95 tỷ USD), thấp hơn 44% so với mức ở thời điểm trước đại dịch.

Nhà kinh tế chính tại The Economist Intelligence Unit, (EIU) - bà Yue Su cho hay: “Ở giai đoạn phong tỏa, người dân chỉ tiêu dùng sản phẩm thiết yếu nên hàng tiêu dùng chắc chắn sụt giảm, chưa kể giá có thể tăng gấp 3 một cách dễ dàng trong thời gian này”.

“Cả đầu tư và việc làm sẽ bị ảnh hưởng nếu thiếu niềm tin trong khu vực tư nhân. Hai mảng này vốn mất nhiều thời gian mới có thể hồi phục dù Trung Quốc áp dụng nhiều biện pháp kích thích”.

Theo báo cáo của Trung Quốc, mức tăng trưởng GDP quý 1 tốt hơn dự kiến là 4,8%. Tuy nhiên, doanh số bán lẻ đã giảm trong tháng 3, trong khi đó tỷ lệ thất nghiệp ở các thành phố lớn nhất của đất nước đạt mức cao mới từ đầu đại dịch đến nay.

Khả năng tiếp cận các cửa hàng của người tiêu dùng đang bị ảnh hưởng do việc phong tỏa. Thậm chí, hình thức mua sắm trực tuyến cũng bị hạn chế vì không có khả năng phân phối.

"Sóng gió tăng lên"

Nhà kinh tế Yue Su nói rằng các chính quyền địa phương có tài chính yếu sẽ khó duy trì chính sách Zero Covid nếu trung ương không hỗ trợ họ, bất chấp kinh nghiệm của Thượng Hải có thể giúp những thành phố khác tổ chức tốt hơn các dịch vụ thực phẩm và y tế.

Thành phố Trịnh Châu tuần này đã yêu cầu người dân học trực tuyến và làm việc tại nhà cho đến cuối ngày 3 tháng 5. Trịnh Châu, thành phố có nhà máy lớn của nhà cung cấp iPhone Foxconn chưa trả lời yêu cầu bình luận từ CNBC.

Nếu giữ công nhận tại nơi làm việc, đáp ứng yêu cầu của chính phủ về Covid, các nhà máy như trường hợp ở Trịnh Châu thường có thể duy trì sản lượng.

khong-chi-lam-bac-kinh-va-thuong-hai-lao-dao-zero-covid-con-khien-nen-kinh-te-trung-quoc-dung-truoc-bien-so-kho-luong-3-1651916487.jpeg
Ảnh minh họa

Công ty điều hành chuỗi cửa hàng KFC và Pizza Hut tại Trung Quốc, Yum China đã lên tiếng cảnh báo về sóng gió tăng lên trong quý II có thể dẫn đến tình trạng thua lỗ.

Công ty cho biết, không riêng Thượng Hải, các thành phố lớn như Phúc Châu, Tô Châu, Thiên Tân, Thâm Quyến và Tây An đã phong tỏa một phần vào tháng 4.

Tia sáng hy vọng

Theo nhà kinh tế trưởng Ting Lu của Nomura ước tính ngày 4 tháng 5, khoảng 327,9 triệu người tại hơn 40 thành phố trên toàn Trung Quốc bị ảnh hưởng bởi đợt phong tỏa. Ông nói thêm, những nơi bị phong tỏa đóng góp khoảng 31% GDP Trung Quốc, giảm nhẹ so với mức 35,1% vào tuần trước.

Trong vài ngày qua, số lượng các ca nhiễm COVID mới ở Thượng Hải và trên toàn quốc đã giảm. Đồng thời, nhiều doanh nghiệp đã được thêm vào danh sách tiếp tục hoạt động sản xuất. 

Ông Larry cho biết: “Điều tồi tệ nhất có lẽ ở phía sau. Nền kinh tế sẽ phục hồi vào tháng 5. Trong cuộc họp của Bộ Chính trị tuần trước, cho thấy từ bỏ mục tiêu tăng trưởng 5% GDP là quá sớm”.