Đường ở Nga tăng giá kỷ lục, nhiều tiền cũng chưa chắc mua được

Phạm Thị Lý

Nga đang đối mặt với tình trạng giá đường tăng cao, lên 46% trong năm nay và nguồn cung khan hiếm do các nhà giao dịch chuyển hướng vận chuyển.

Theo các nguồn tin và dữ liệu trong ngành vận chuyển, các nhà kinh doanh hàng hóa quốc tế đã bắt đầu vận chuyển các chuyến hàng chở đường sang địa chỉ khác. Đây là động thái tiếp tục đưa giá đường ở Nga tăng mạnh, và còn tăng thêm nữa gây ra những sức ép đối với Chính phủ Nga về việc hạ nhiệt lạm phát lương thực thực phẩm.

Trước đó, Thứ trưởng Bộ Công nghiệp và Thương mại cho biết không có vấn đề xảy ra với nguồn cung, mà là do nhu cầu rất cao từ người dân.

duong-o-nga-tang-gia-ky-luc-nhieu-tien-cung-chua-chac-mua-duoc-1-1648914715.jpg

 

"Chúng tôi không gặp vấn đề gì với đường, các nhà sản xuất của chúng tôi đang sản xuất với số lượng đủ lớn", theo Viktor Evtukhov, Thứ trưởng Bộ Công nghiệp và Thương mại.

"Với quyết định cấm xuất khẩu và cho phép nhập khẩu tự do sản phẩm này, chúng tôi thực sự không mong đợi bất kỳ sự thiếu hụt nào của hàng hóa này, vốn đang có nhu cầu rất cao từ người dân hiện nay."

Tuy nhiên, theo các chuyên gia phân tích trong ngành, sau 2 vụ liên tiếp sản lượng củ cải đường bị giảm nghiêm trọng, Nga cần nhập khẩu đường trong năm nay. Việc các chuyến đường nhập khẩu bị gián đoạn khiến tình trạng đường trong nước càng khan hiếm cũng như tình trạng của nhiều sản phẩm khác.

duong-o-nga-tang-gia-ky-luc-nhieu-tien-cung-chua-chac-mua-duoc-2-1648914901.jpg

Hai vụ thu hoạch củ cải gần đây của Nga không đạt 6 triệu tấn

Oleg, một thợ xây dựng ở thành phố Vladimir, cho biết: “Mẹ chồng tôi đã ở trong cửa hàng ngày hôm qua nhưng không còn đường để mua và bà cũng không thể tìm thấy nó ở các cửa hàng khác. Mọi người đều đang lo lắng."

Thành viên hội đồng quản trị Magnit Anna Meleshina cho biết: “Tất nhiên chúng tôi đang thấy nhu cầu gia tăng tạm thời đối với các loại hàng tạp hóa và phi thực phẩm cụ thể, nhưng chúng tôi nghĩ rằng đây là một mô hình tạm thời và quá trình này sẽ ổn định trong tương lai gần”.

Tại Nga, đường được sử dụng rộng rãi, dùng làm bảo quản trái cây hoặc rượu vodka rất phổ biến.

Sau khi phương Tây áp đặt các lệnh trừng phạt nhằm vào Nga để phản đối chiến dịch quân sự của Nga tại Ukraine từ ngày 24/2, nhiều người dân Nga đã tích trữ đường và nhiều mặt hàng chủ lực khác. Bối cảnh này đã đẩy đồng rúp rớt giá và khiến giá lương thực cũng ngày một tăng cao.

Trong bài phát biểu của Phó Thủ tướng Nga Viktoria Abramchenko tại kênh truyền hình nhà nước Rossiya 1 hôm thứ Tư (30/3) có đề cập rằng Nga có đủ đường dự trữ có thể đáp ứng nhu cầu trước khi thu hoạch vụ củ cải mới vào tháng 9 tới.

Ở một mặt khác, theo dữ liệu trong ngành, nguồn cung đường đang bị khan hiếm do 2 vụ thu hoạch gần đây không đủ 6 triệu tấn - một con số sản lượng cần thiết để có thể đáp ứng nhu cầu của cả nước. Các chuyên gia cho rằng tình trạng nguồn cung bị thắt chặt có thể diễn biến phức tạp hơn nếu các chuyến đường vẫn bị hạn chế khi chở đến Nga.

duong-o-nga-tang-gia-ky-luc-nhieu-tien-cung-chua-chac-mua-duoc-3-1648914957.jpg
Dự trữ đường của Nga sụt giảm

Theo Giám đốc điều hành của một trong những tổ chức thương mại hàng hóa mềm lớn nhất toàn cầu, "Thực sự rất khó khăn". Cho dù khách hàng dùng một ngân hàng ở Nga không chịu biện pháp trừng phạt, song giá đồng rúp giảm đã khiến giao dịch đường với Nga không hiệu quả và tốn nhiều chi phí do các công ty bảo hiểm tăng phí cho các tàu đi vào Biển Đen.

Theo Reuters, nguồn tin trong ngành cho biết mới đây, công ty thương mại Sucden đã chuyển hướng vận chuyển thay vì sang Nga, mà sang địa chỉ khác. Hiện tại, tàu Osiris do Sucden thuê chở chở 43.000 tấn đường thô Brazil đến Nga, song lại đang chuyển sang Vịnh Vatika của Hy Lạp. Còn con tàu Argyroula chở 33.000 tấn đường thô Mexico cũng chuyển hướng sang Riga, Latvia mà lẽ ra là chở đến Nga.

Theo vị doanh nhân Louis Dreyfus Company, tàu Pu Lan Hai của họ, đã rời Brazil vào cuối tháng Hai, vận chuyển 45.000 tấn đường thô đã đổi hướng, để một phần đường ở Georgia và một phần ở Ai Cập trong khi mục tiêu đến Nga là ban đầu.

Các nhà chức trách Nga trong nỗ lực giảm lạm phát giá đường đã đưa ra hạn ngạch miễn thuế đối với 300.000 tấn đường trắng và đường thô nhập khẩu trong năm 2022. Bên cạnh đó, họ cấm xuất khẩu đường cho đến ngày 31 tháng 8.

Dẫu vậy những biện pháp này vẫn chưa đem đến kết quả. Theo dữ liệu thống kê chính thức, giá đường tiêu dùng ở Nga đã tăng 46% chỉ trong khoảng thời gian từ ngày 1/1 đến ngày 25/3.

Đến thời điểm hiện tại, Nga đã có được 44.000 tấn đường thô được nhập khẩu trong tổng hạn ngạch quy định cho năm 2022.

Theo các thương gia, Nga chỉ còn ít tháng nữa để bàn giao phần còn lại của hạn ngạch bởi lẽ các nhà máy được yêu cầu chế biến củ cải do Nga sản xuất.

Reuters dẫn nguồn tin trừ một trong những hãng thương mại đường lớn nhất toàn cầu: “Tôi không nghĩ hoạt động kinh doanh đường tại Nga sẽ diễn ra bình thường cho dù một khối lượng đường nhập khẩu sẽ có thể tiếp tục cập bến Nga, mọi người sẽ tìm mọi biện pháp”.

Theo ông Stephen Geldart, Trưởng bộ phận phân tích của công ty thương mại Czarnikow, Nga đang có nguồn dự trữ đường ở mức rất thấp. Nếu không có đường nhập khẩu về, nguồn cung đường cho thị trường trong nước có nguy cơ khan hiếm và thiếu hụt trầm trọng.

Mặt khác, Cơ quan Chống độc quyền Liên bang Nga (FAS) liên tục tìm giải pháp để có thể kiểm soát giá đường, họ cũng đang không ngừng đổi mới để ngăn chặn sự tăng giá của đường.

Vào tháng 3, FAS đã tiến hành điều tra nhà sản xuất đường Prodimex vì những nghi ngờ về việc “điều phối hoạt động kinh tế” của các nhà bán lẻ một cách bất hợp pháp. Do đó, giá đã tăng lên.

Theo ông Geldart của Czarnikow, hồi đầu năm nay, FAS đã chấp thuận giữ giá bán tại các nhà máy không cao hơn 47 rúp (0,5378 USD)/1 kg, đồng tình với các nhà sản xuất đường về việc này. Dẫu vậy, thỏa thuận vẫn khó có thể kìm hãm giá tăng không ngừng của đường.